×

Notaristaal

A

Aandeelhoudersovereenkomst

Een aandeelhoudersovereenkomst is een juridisch document dat de onderlinge afspraken regelt tussen de aandeelhouders van een bedrijf. In gevallen waarin er meer dan twee aandeelhouders zijn, is het raadzaam om duidelijk vast te leggen hoe zij met elkaar zullen omgaan. De overeenkomst behandelt verschillende aspecten, zoals de beoogde regelingen tussen de aandeelhouders, de duur van de overeenkomst, de aanpak bij een verandering van controle, de afhandeling van een exit, en de mogelijke toepassing van drag along en tag along clausules. Ook wordt er aandacht besteed aan situaties van impasse (deadlock) en hoe de waarde van de aandelen wordt bepaald. Verder worden besluiten die unanimiteit vereisen tijdens aandeelhoudersvergaderingen, financieringsbehoeften, dividendbeleid, non-concurrentie- en relatiebedingen, kettingbedingen, boetebedingen, en de overdraagbaarheid van rechten besproken en vastgelegd in de overeenkomst. Het doel van deze gedetailleerde regelingen is om te voorkomen dat aandeelhouders geconfronteerd worden met onvoorziene problemen en om helderheid te verschaffen in de complexe wereld van zakelijke afspraken.

Aandeelhoudersregister

Bij de oprichting van een BV stelt de notaris een aandeelhoudersregister op, waarin informatie zoals de identiteit van de aandeelhouder, de oprichtingsdatum van de BV en het aandelenkapitaal wordt vastgelegd. Momenteel wordt dit register nog op papier bijgehouden, maar er zijn plannen om over te stappen naar een digitaal Centraal Aandeelhoudersregister. Het gebeurt vaak dat het papieren aandeelhoudersregister zoekraakt, wat problemen kan veroorzaken, zoals onduidelijkheid over de aandeelhouders bij bijvoorbeeld de verkoop van aandelen of het vaststellen van de aandelenverhouding. De overgang naar een digitaal register beoogt deze kwesties te verminderen.

Aandelen

Aandelen vertegenwoordigen delen van het maatschappelijk kapitaal die bij de statuten van een onderneming zijn verdeeld. De rechten en verplichtingen verbonden aan aandelen variëren afhankelijk van het type aandeel. Doorgaans worden drie veelvoorkomende soorten onderscheiden: gewone aandelen (letteraandelen), preferente aandelen en prioriteitsaandelen.

Aandelenoverdracht

Aandelenoverdracht in een BV betreft de formele overdracht van aandelen via een notariële akte.

Aanschrijving 

Een aanschrijving is een schriftelijke kennisgeving van de gemeente aan de eigenaar (of de Vereniging van Eigenaars) waarin staat dat het verplicht is om maatregelen te nemen aan het gebouw. Deze maatregelen dienen om achterstallig onderhoud te herstellen of ervoor te zorgen dat het pand weer voldoet aan specifieke bouwvoorschriften.

Aansprakelijkheid, hoofdelijke 

Hoofdelijke aansprakelijkheid doet zich voor wanneer elk van de betrokken partijen individueel verantwoordelijk kan worden gesteld voor de volledige (hypotheek)schuld.

Aanverwanten

Aanverwanten zijn de familieleden van je partner, zoals (groot)ouders, ooms, tantes, broers en zussen. Ze worden ook wel de aangetrouwde familie genoemd, of informeel "de koude kant".

Aanwas

In het geval van overlijden van iemand met een testament, indien een genoemde erfgenaam al eerder is gestorven, wordt diens erfdeel samengevoegd met dat van de andere erfgenamen en verdeeld onder hen. Als de erflater echter in het testament de regels van plaatsvervulling heeft vastgelegd, gaat het erfdeel van de vooroverleden erfgenaam naar diens kinderen in plaats van naar de andere erfgenamen.

Adoptie

Adoptie is het aannemen van een kind alsof het je eigen kind is, waardoor er familierechtelijke banden ontstaan tussen de geadopteerde, de adoptiefouders en hun bloedverwanten.

Afkopen levensverzekering 

Bij het vroegtijdig beëindigen van een levensverzekering ontvang je de uitbetaling van de afkoopwaarde.

Aflossing

Aflossing verwijst naar de terugbetaling van de hypotheekschuld, ofwel volledig of deels. Het begrip kan ook worden gebruikt om een enkele termijn van aflossing aan te duiden.

Aflossing, boetevrije 

Boetevrije aflossing verwijst naar de mogelijkheid om extra af te lossen dan contractueel verplicht is, zonder extra kosten. Dit wordt vaak beperkt tot bijvoorbeeld 10% of 20% van het totale geleende bedrag per jaar.

Aflossingsvrije hypotheek 

Een aflossingsvrije hypotheek is een hypotheek waarbij er gedurende de looptijd van de lening geen verplichte aflossingen zijn. De geldnemer, hypotheekgever of debiteur betaalt enkel rente aan de geldgever, hypotheeknemer of bank.

Afsluitkosten 

Afsluitkosten omvatten alle uitgaven die nodig zijn voor het afsluiten van een hypotheek, waaronder de afsluitprovisie, notariskosten en taxatiekosten.

Afsluitprovisie 

Afsluitprovisie is het bedrag dat de bank in rekening brengt als vergoeding voor het verstrekken van een hypothecaire lening. Dit bedrag is doorgaans een percentage van de lening, meestal rond 1%.

Afstammelingen

Afstammelingen verwijst naar kinderen, kleinkinderen en achterkleinkinderen.

Aftrekbare kosten

De kosten die je maakt bij de aankoop van een huis die je mag aftrekken voor de inkomstenbelasting zijn:

  • Advies- en bemiddelingskosten voor je hypotheekadviseur
  • Bereidstellingsprovisie
  • Notariskosten voor de hypotheekakte 
  • Kadastrale rechten voor de hypotheekakte 
  • Taxatiekosten voor het krijgen van de lening 
  • Kosten voor de aanvraag van de Nationale Hypotheek Garantie, 
  • Boeterente 
  • Bouwrente die u betaalde ná het tekenen van het voorlopig koopcontract, maar vóór het tekenen van de hypotheekakte en 
  • Kosten voor je nieuwbouwdepot of verbouwingslening of verbouwingsdepot 

Niet aftrekbaar zijn:

  • Bemiddelingskosten voor de aankoop van de woning, bijvoorbeeld makelaarsprovisie 
  • Overdrachtsbelasting en omzetbelasting 
  • Notariskosten en kadastrale rechten voor de leveringsakte 
  • Kosten van onderhoud en verbouwing (voor een rijksmonumentenpand mag je deze kosten onder bepaalde voorwaarden wél aftrekken) 
  • Aflossing van de eigenwoningschuld 
  • Rente en kosten van een lening die door de bijleenregeling geen eigenwoningschuld is 
  • Rente van leningen die je bent aangegaan om aftrekbare rente en kosten van leningen te betalen, bijvoorbeeld een lening om boeterente of bouwrente te betalen. (Rente over een lening die je vóór 1 januari 2001 bent aangegaan om aftrekbare oversluitkosten of bouwrente te betalen, mag je wel aftrekken) 
  • Kosten van een bankgarantie voor het betalen van een waarborgsom. 
Afwikkelingsbewindvoerder

Een afwikkelingsbewindvoerder is een executeur van de nalatenschap wiens taken en/of bevoegdheden in een testament zijn uitgebreid op basis van het testamentair bewind zoals beschreven in Boek 4 van het Burgerlijk Wetboek. Dit omvat doorgaans bevoegdheden met betrekking tot vervreemding, bezwaring en verdeling van de nalatenschap.
 

Algemene stemmen 

Algemene stemmen duiden op een unanieme goed- of afkeuring van een besluit, wat betekent dat alle betrokkenen unaniem hebben gestemd, oftewel met dezelfde stem. In sommige gevallen is een unanieme besluitvorming vereist, terwijl andere besluiten een meerderheid (bijvoorbeeld twee derde) nodig hebben.

Alimentatie 

Alimentatie betreft de financiële bijdrage voor levensonderhoud na een echtscheiding. De partner met de grootste draagkracht verstrekt deze bijdrage aan de minderdraagkrachtige behoeftige partner en/of aan de kinderen uit de relatie. Er zijn twee soorten alimentatie: partneralimentatie en kinderalimentatie.

Akte, overdrachtsakte 

De overdrachtsakte is een notariële akte waarin de levering, in overeenstemming met de koopovereenkomst, wordt vastgelegd. In het geval van een registergoed, zoals een woning, wordt de akte ingeschreven bij het kadaster.

Akte, van levering

Akte van levering is een synoniem voor overdrachtsakte.

Akte, transportakte

Transportakte is een synoniem voor overdrachtsakte.

Ambtsgeheim

De notaris is gehouden aan een ambtsgeheim, wat betekent dat alle vertrouwelijke informatie die hij tijdens zijn beroepsuitoefening ontvangt, beschermd is. Dit ambtsgeheim geldt voor de gehele dienstverlening van de notaris, ongeacht of er al dan niet een notariële akte tot stand komt in het kader van deze dienstverlening. De notaris is niet toegestaan deze vertrouwelijke informatie bekend te maken in een juridische procedure. Hij heeft het recht om zich te verschonen van het afleggen van een getuigenverklaring voor de rechter als dit zou leiden tot de openbaarmaking van vertrouwelijke informatie; dit wordt zijn verschoningsrecht genoemd.

Annuleringskosten 

Annuleringskosten zijn kosten die door sommige banken in rekening worden gebracht wanneer u besluit af te zien van een hypotheek nadat u eerder de offerte had geaccepteerd.

Anti-speculatiebeding

Een anti-speculatiebeding is een beperkende voorwaarde die zowel door de gemeente als door de vorige eigenaar kan worden gesteld bij de verkoop van onroerend goed. Over het algemeen houdt dit beding in dat de koper, bij verkoop binnen een bepaald aantal jaren, een gedeelte van de behaalde winst moet afstaan.

Appartement

Een appartement (aangeduid als appartementsrecht in de splitsingsakte) is het specifieke gedeelte van het gebouw waarvan de eigenaar het exclusieve gebruiksrecht bezit. Het appartementsrecht wordt in de splitsingsakte geïdentificeerd met een indexnummer.

Appartementsindex 

De appartementsindex is het nummer waarmee het appartement wordt aangeduid in de splitsingsakte.

Appartementsrecht

Een eigenaar, erfpachter of opstaller heeft het recht om zijn belang in een gebouw met toebehoren en de bijbehorende grond met toebehoren op te splitsen in appartementsrechten. Appartementsrecht verwijst naar een aandeel in de eigendommen die betrokken zijn bij de splitsing. Dit aandeel omvat het exclusieve recht om bepaalde delen van het gebouw te gebruiken die, op basis van hun indeling, bedoeld zijn of worden om als apart geheel te worden gebruikt. Dit aandeel kan ook de bevoegdheid omvatten om exclusief bepaalde delen van de grond bij het gebouw te gebruiken.

Ascendenten

Ascendenten verwijst naar familieleden in de opklimmende lijn, zoals grootouders en andere voorouders.

Authentiek

Een akte wordt als authentiek beschouwd wanneer deze is opgesteld door een bevoegde ambtenaar, zoals ambtenaren van de burgerlijke stand en notarissen. Een authentieke akte heeft dezelfde juridische status als een vonnis van de rechter en bezit bovendien een bijzondere bewijskracht. Dit staat in contrast met een onderhandse akte, die door iedereen kan worden opgesteld.

B

Bankgarantie  

Een bankgarantie is de verplichting die een bank op zich neemt om op het eerste verzoek van de schuldeiser een vastgesteld bedrag te betalen.

Bedingen

Bedingen zijn overeenkomsten of afspraken.

Begrafenisexecuteur

Een begrafenisexecuteur is een executeur die verantwoordelijk is voor de organisatie van de uitvaart van de overledene.

Beheerbeding 

Een beheerbeding is de handeling waarbij een hypotheeknemer het beheer over een registergoed van een hypotheekgever op zich neemt, indien de hypotheekgever zijn verplichtingen jegens de hypotheeknemer niet nakomt.

Bezwaren  

Bezwaren verwijst naar het opleggen van een beperkt recht op een onroerende zaak, zoals bijvoorbeeld het recht van hypotheek.

Belastbaar inkomen 

Belastbaar inkomen betreft het gedeelte van het inkomen waarover inkomstenbelasting verschuldigd is. Alle relevante optellingen en aftrekposten zijn reeds op dit inkomen toegepast; enkel de belastingvrije som wordt nog in mindering gebracht.

Belastingaftrek 

Belastingaftrek is de mogelijkheid om een kostenpost van het bruto-inkomen af te trekken, met als doel het belastbaar inkomen te berekenen.

Belasting, loonbelasting  

Loonbelasting is primair de belasting die door werknemers verschuldigd is over hun loon. Deze belasting wordt door de werkgever ingehouden op het loon van de werknemer en namens de werknemer aan de fiscus betaald. De loonbelasting maakt deel uit van de loonheffing. Daarnaast wordt loonbelasting opgelegd aan natuurlijke personen die gelijkgesteld worden met werknemers, en onder bepaalde omstandigheden aan de werkgever zelf. De werkgever dient aangifte te doen van de ingehouden bedragen bij de fiscus en de verschuldigde belasting aan de fiscus over te dragen. Vaak wordt samen met de loonbelasting ook het andere deel van de loonheffing ingehouden door de werkgever: de premies volksverzekeringen. De loonbelasting fungeert als een voorheffing op de inkomstenbelasting, waarbij de ingehouden loonbelasting wordt verrekend met de uiteindelijke inkomstenbelasting.

Belasting, omzetbelasting

Omzetbelasting is een indirecte belasting die door de overheid wordt geheven op de levering van producten of diensten. Deze belasting wordt toegepast op de verkoopprijs van een product in elke fase van het productie- of distributieproces (bronbelasting). Uiteindelijk wordt de btw betaald door de consument en door organisaties die niet btw-plichtig zijn.

 De btw kent verschillende tarieven. Het algemene tarief bedraagt 21%. Voor bepaalde goederen en diensten geldt het verlaagde tarief van 9%. Bij zakendoen met het buitenland kan het tarief zelfs 0% zijn. Het verlaagde btw-tarief van 9% is van toepassing op onder andere voedingsmiddelen en bepaalde diensten. Het 0%-tarief wordt gebruikt bij internationale transacties en in bepaalde situaties, zoals de visserij en de bevoorrading van zeeschepen.

Sommige goederen en diensten zijn vrijgesteld van btw, wat betekent dat er geen btw over wordt berekend. Bij vrijgestelde goederen of diensten is het niet mogelijk om de btw die ervoor is betaald als voorbelasting af te trekken.

Belasting, onroerende-zaak belasting  

Onroerendezaakbelasting is een heffing van de gemeente die wordt opgelegd aan bewoners en eigenaren van woningen. De hoogte van deze belasting is gebaseerd op de getaxeerde waarde van het onroerend goed. Er wordt altijd een gebruikersdeel in rekening gebracht, en als eigenaar dien je bovendien het eigenarendeel te betalen.

Belasting, overdrachtsbelasting 

Overdrachtsbelasting is verschuldigd bij de verwerving van:

1.  Eigendom van een onroerende zaak, zoals een woning, bedrijfspand of stuk grond.
2. Rechten op onroerende zaken, zoals opstalrecht, erfpachtrecht, of lidmaatschapsrecht van coöperatieve flatverenigingen.
3. Aandelen in een nv, bv of maatschap waarvan het grootste deel van de bezittingen bestaat uit onroerende zaken.

Het tarief voor overdrachtsbelasting bedraagt 2% voor woningen en bijbehorende aanhorigheden, zoals een garage, en 6% voor alle andere onroerende zaken, zoals bedrijfspanden.

Bij de verwerving van eigendom van een onroerende zaak wordt overdrachtsbelasting berekend over de waarde van de onroerende zaak in het economisch verkeer. Dit is de hoogste verkoopprijs die haalbaar is bij verkoop op de vrije markt.

Voor de verkrijging van een erfpachtrecht, waarbij een vergoeding voor het gebruik van de grond wordt betaald (canon), hangt het belastingbedrag af van de duur van het erfpachtrecht en de hoogte van de canon.

Er zijn diverse vrijstellingen van overdrachtsbelasting. Als de verwerving van een onroerende zaak binnen 6 maanden plaatsvindt nadat de verkoper eigenaar is geworden, kan de belasting verminderd worden. Dit geldt echter alleen als de verkoper overdrachtsbelasting verschuldigd was en hij geen aftrekbare omzetbelasting heeft betaald.

De betaling van overdrachtsbelasting is afhankelijk van de wijze waarop men eigenaar is geworden. Bij een notariële akte handelt de notaris de aangifte en betaling digitaal af. Als er geen notariële akte is, moet men binnen een maand na verwerving aangifte doen en de overdrachtsbelasting betalen. Hiervoor kan een aangifteformulier bij de belastingdienst worden opgevraagd.

Belasting, vennootschapsbelasting

De vennootschapsbelasting is een belasting die wordt geheven over de winst. De Belastingdienst maakt onderscheid tussen belasting op winst voor lichamen en natuurlijke personen. Lichamen, zoals bedrijven en organisaties, dienen aangifte vennootschapsbelasting te doen, terwijl natuurlijke personen, zoals eenmanszaken, de belasting over de winst via de inkomstenbelasting betalen. De vennootschapsbelasting wordt berekend op basis van het belastbare bedrag in een boekjaar, dat de winst minus de verrekenbare verliezen omvat.

De tarieven voor de vennootschapsbelasting in 2019 zijn als volgt: 19,0% voor het belastbare bedrag tot en met € 200.000 en 25,0% voor bedragen boven € 200.000.

Op aanvraag kan een moedermaatschappij samen met één of meer dochtermaatschappijen worden aangemerkt als een fiscale eenheid voor de vennootschapsbelasting. In een fiscale eenheid worden de resultaten van de dochtermaatschappij(en) toegerekend aan de moedermaatschappij. Hoewel de dochtermaatschappij fiscaal niet langer zelfstandig aangifteplichtig is, behoudt zij haar bestaan. Een voordeel van een fiscale eenheid is de mogelijkheid om verliezen van de ene maatschappij te verrekenen met winsten van een andere maatschappij binnen dezelfde fiscale eenheid. Om een fiscale eenheid te vormen, moet de moedermaatschappij:

  • Minimaal 95% van de aandelen in de dochtermaatschappij bezitten  
  • Recht hebben op minimaal 95% van de winst en minimaal 95% van het vermogen van de dochtermaatschappij  
  • Voor minimaal 95% stemrecht in de dochtermaatschappij hebben
  • Een bv, nv, onderlinge waarborgmaatschappij, coöperatie, stichting, of vereniging die optreedt als woningcorporatie zijn, of een buitenlandse rechtsvorm hebben die daarmee vergelijkbaar is

De dochtermaatschappij moet een bv of nv zijn, of een buitenlandse rechtsvorm hebben die daarmee vergelijkbaar is. Daarnaast moeten de moeder- en de dochtermaatschappij dezelfde boekjaren en winstbepalingen hanteren en feitelijk gevestigd zijn in Nederland.

Belasting, vermogensbelasting  

Vermogensbelasting is de belasting die wordt geheven over het vermogen dat een persoon bezit, inclusief de overwaarde van de woning, zolang deze het bedrag van specifieke vrijstellingen overschrijdt.

Belasting, vooraftrek  

Bij de inspecteur van belasting kun je een beschikking aanvragen waarmee je werkgever bij de inhouding van loonbelasting alvast rekening houdt met de aftrek van hypotheekrente.

Belastingvrije som  

De belastingvrije som is een gedeelte van het belastbaar inkomen waarover geen belasting verschuldigd is. De hoogte ervan wordt bepaald door individuele persoonlijke omstandigheden.

Beleggingshypotheek  

Een beleggingshypotheek is een hypotheek waarbij het uiteindelijke kapitaal geheel of gedeeltelijk wordt opgebouwd door middel van beleggingen.

Beneficiaire aanvaarding   

Het aanvaarden van een erfenis onder het voorbehoud van boedelbeschrijving wordt beneficiaire aanvaarding genoemd. Met beneficiaire aanvaarding is de erfgenaam niet aansprakelijk voor eventuele schulden van de overledene of erflater in geval van een negatieve nalatenschap.

Beschikking  

Een beschikking is een schriftelijk genomen besluit van een bestuursorgaan.

Beschikkingsbevoegdheid  

Beschikkingsbevoegdheid verwijst naar het recht om vrijelijk over een goed te kunnen beschikken. Het is alleen mogelijk om de rechten op een goed aan een ander over te dragen als men beschikkingsbevoegd is.

Beslag 

Beslag is een maatregel genomen door een schuldeiser waarbij vermogensbestanddelen worden aangewezen en geblokkeerd in afwachting van executie. Na beslaglegging is de schuldenaar niet meer bevoegd om over de goederen waarop beslag ligt te beschikken.

Besloten vennootschap (BV)

De BV, afkorting voor Besloten Vennootschap, is een rechtspersoon die zelfstandig rechten en verplichtingen draagt. Deze vennootschapsvorm heeft één of meer aandeelhouders en wordt bestuurd door een of meer bestuurders, waarbij jijzelf mogelijk de rol van directeur-grootaandeelhouder (DGA) kunt vervullen. Een belangrijk voordeel van de BV is de beperkte aansprakelijkheid; in geval van faillissement blijft in principe jouw persoonlijk vermogen (zoals je auto, huis en spaargeld) beschermd. Uitzondering hierop is wanneer er sprake is van onbehoorlijk bestuur of wanbeleid, waarbij aansprakelijkheid mogelijk is. Een pluspunt van de BV is de mogelijkheid om de onderneming te verkopen door de aandelen over te dragen, zonder de noodzaak om alle activa en passiva afzonderlijk over te dragen.

Een BV is onderworpen aan vennootschapsbelasting en eventueel dividendbelasting. Als DGA van een BV betaal je ook inkomstenbelasting over je fiscaal minimaal loon en ontvangen dividend. Hoewel een BV een iets lagere belastingdruk kent dan bijvoorbeeld een eenmanszaak, brengt het hogere kosten met zich mee, zoals jaarrekeningverplichtingen en accountantskosten. Over het algemeen wordt het financieel interessant om een onderneming in de BV-vorm te voeren bij een winst van circa € 150.000.

Bestemmingsplan  

Een bestemmingsplan is een plan dat door de gemeenteraad wordt vastgesteld en waarin het gebruik van de grond in een gemeente voor een bepaalde periode wordt vastgelegd.

Bestuursdwang

Bestuursdwang is een maatregel waarbij de gemeente een eigenaar of Vereniging van Eigenaren (VvE) verzoekt om achterstallig onderhoud aan te pakken. Indien de eigenaar of VvE hier geen gehoor aan geeft, heeft de gemeente de bevoegdheid om zelf het onderhoud uit te voeren en de kosten hiervan te verhalen op elke individuele eigenaar.

Bewind

Bewind is het beheer over de bezittingen van iemand die niet in staat is om zelf zijn financiële belangen te behartigen. Het kan ook worden ingesteld wanneer (groot)ouders van mening zijn dat het nog niet wenselijk is dat (klein)kinderen zelf het beheer voeren over het vermogen dat zij uit een erfenis hebben ontvangen.

Bewind, testamentair

In een testament kan worden vastgelegd dat het erfdeel van een erfgenaam gedurende een bepaalde periode onder bewind moet worden gesteld. In deze periode kan de erfgenaam niet zelfstandig over zijn of haar erfdeel beschikken.

Bewindvoerder 

Degene die belast is met het beheer over de goederen van een ander.

Bezwaarde

Degene die bij een tweetrapsmaking een erfenis ontvangt met de voorwaarde dat bij zijn overlijden deze erfenis, of wat daarvan overblijft, toekomt aan een specifiek aangewezen persoon.

Bloedverwanten

Je bloedverwanten zijn je (klein)kinderen, (groot)ouders, broers en zussen, en de broers en zussen van je (groot)ouders. Ze delen een gemeenschappelijke 'stamvader en/of stammoeder' en zijn daardoor door geboorte aan elkaar verwant. Dezelfde personen worden aanverwanten van je partner, ook wel bekend als de aangetrouwden of 'de koude kant'.

Blokkeringsregeling

De blokkeringsregeling heeft als doel te voorkomen dat derden toetreden tot een BV door de overdracht van aandelen te beperken. Dit kan worden gerealiseerd door middel van een aanbiedingsregeling of een goedkeuringsregeling in de statuten.

Aanbiedingsregeling:
Wanneer een aanbiedingsregeling in de statuten van een BV is opgenomen, moet een aandeelhouder die zijn aandelen wil verkopen deze eerst aanbieden aan de andere aandeelhouders. De zittende aandeelhouders krijgen dus de eerste kans om de aandelen over te nemen. In de statuten staat vermeld aan wie en wanneer de aandelen moeten worden aangeboden, en welke procedure gevolgd moet worden als er geen interesse is of als meerdere aandeelhouders interesse tonen in de aandelen.

Goedkeuringsregeling:
Wanneer een goedkeuringsregeling in de statuten van een BV is opgenomen, moet een aandeelhouder die zijn aandelen wil verkopen eerst toestemming krijgen van een specifiek orgaan van de vennootschap, zoals bepaald in de statuten, voordat hij de aandelen mag overdragen. Als er geen goedkeuring wordt verleend, moet hetzelfde orgaan een zittende aandeelhouder aanwijzen die bereid is de aandelen over te nemen. Als dit niet gebeurt, is de verkopende aandeelhouder volledig vrij in de overdracht van de aandelen.

De blokkeringsregeling komt vaak aan bod bij het ontbinden van aandeelhouderschap of bij conflicten tussen partijen. Het kan vragen oproepen, zoals: Moet je je aandelen aanbieden? Ben je verplicht de aandelen van je medeaandeelhouder te kopen? Zijn er manieren om de blokkeringsregeling of aanbiedingsverplichting te omzeilen?

Blooteigendom

Blooteigendom is de eigendom van een goed waarbij de genothebbende rechten en verplichtingen ontbreken. Bijvoorbeeld, je bent eigenaar van een huis of land, maar je geniet er niet van en draagt geen lasten zoals kosten. Er wordt geen vergoeding ontvangen voor het gebruik ervan. Desalniettemin behoren eventuele waardestijgingen of -dalingen tot het blooteigendom.

Boedelkosten

Boedelkosten omvatten de kosten die voortvloeien uit een nalatenschap, waaronder begrafenis- of crematiekosten, notariskosten, en andere kosten van deskundigen zoals accountants en belastingadviseurs.

Borg  

Een borg is een persoon die zich garant stelt voor een ander, waarbij hij of zij aansprakelijk wordt in het geval dat die ander zijn verplichtingen niet nakomt.

Borgtocht  

Borgtocht is een overeenkomst waarbij een derde zich jegens de schuldeiser verbindt om een verplichting van de schuldenaar na te komen, mocht de schuldenaar dit zelf niet doen.

Bouwbesluit

Het bouwbesluit is een verzameling voorschriften met betrekking tot bouw- en verbouwwerkzaamheden.

Bouwrente  

Bouwrente is de rente die in rekening wordt gebracht vanaf het tijdstip waarop het koopcontract is ondertekend tot aan de oplevering van een nieuwbouwwoning.

C

Canon  

Een canon verwijst naar een periodieke vergoeding die een erfpachter betaalt voor het gebruik van grond die niet zijn eigendom is. Dit komt vaak voor bij erfpacht, waarbij de erfpachter het recht heeft om de grond te gebruiken, maar niet de eigenaar ervan is.

Centraal Testamentenregister (CTR)

Het Centraal Testamentenregister is een officiële registratie waarin notarissen testamenten registreren. Het biedt een centrale locatie waar erfgenamen kunnen nagaan of er een testament is opgesteld door een overleden persoon.

Centraal Levenstestamentenregister (CLTR)

In het Centraal Levenstestamentenregister kunnen Nederlandse levenstestamenten worden geregistreerd. De daadwerkelijke inhoud van het levenstestament wordt niet opgenomen, enkel de informatie over wie het testament heeft opgesteld en bij welke notaris. Het is niet verplicht om een levenstestament in te schrijven bij het Centraal Levenstestamentenregister, maar het wordt aanbevolen. Zo blijft altijd traceerbaar of een levenstestament nog geldig is. Net als een regulier testament kan een levenstestament, indien gewenst, worden herroepen. Op verzoek van jou, je gevolmachtigde, of iemand die namens jou zaken wil regelen, kunnen wij via het register controleren of het levenstestament nog actueel is.

Certificaten van aandelen

Certificaten van aandelen vertegenwoordigen een eigendomsaandeel in een vennootschap, maar de feitelijke zeggenschap ligt vaak elders. De houder van een certificaat heeft recht op dividend en deelt in de waardestijging of -daling van het onderliggende aandeel, maar de zeggenschap over de vennootschap berust bij de certificaathouder, niet bij de eigenaar van het aandeel.

Certificering

Certificering houdt in dat aandelen voor administratieve doeleinden worden overgedragen aan een nieuw opgerichte stichting administratiekantoor. Deze stichting geeft in ruil voor de overdracht van de aandelen een gelijk aantal certificaten van aandelen uit. De voorwaarden voor certificering, evenals de voorwaarden voor de overdracht van certificaten, worden vastgelegd in de administratievoorwaarden. Het is essentieel dat de stichting administratiekantoor een onafhankelijk bestuur heeft. Juridische zeggenschap ligt bij het bestuur van de stichting, terwijl de certificaathouders economisch gerechtigd zijn tot de certificaten. Dit omvat het recht op dividend en de liquidatie-uitkering. Het bestuur van de stichting administratiekantoor heeft echter de controle.

Civiele procedure

Een civiele procedure is een rechtszaak tussen twee of meer partijen die onderling een conflict hebben en er samen niet uit komen. In een dagvaarding leg je uit aan de rechter wat het conflict inhoudt en wat je van de andere partij verlangt. Meestal is dit een betaling in geld, maar ook andere vorderingen zijn mogelijk. De andere partij mag hierop reageren. De rechter hakt uiteindelijk de knoop door in een vonnis. Tegen het vonnis kun je hoger beroep instellen bij een hogere civiele rechter.  

Soms dien je een civiele procedure op te starten om een bepaalde situatie tot stand te brengen, zoals een echtscheiding of een faillissement. Deze procedures beginnen met een verzoekschrift waarin je de huidige omstandigheden beschrijft en de rechter vraagt een door jou gewenste situatie uit te spreken. Soms mogen belanghebbenden op je verzoek reageren. De rechter wijst het verzoek toe of af in een beschikking. Tegen de beschikking kun je meestal hoger beroep instellen.

Indien je snel een uitspraak van de rechter verlangt, kun je om een voorlopige voorziening vragen. Er moet dan sprake zijn van een spoedeisend belang.

Codicil

Een codicil biedt de mogelijkheid om specifieke goederen of een geldbedrag toe te wijzen aan een persoon of een goed doel, zonder dat dit in een testament hoeft te worden opgenomen. Het codicil heeft betrekking op kleding, lijfsieraden en/of inboedelgoederen, en kan ook wensen met betrekking tot de uitvaart en sociale media-accounts bevatten.

Een codicil is een handgeschreven document dat voorzien moet zijn van een datum en handtekening, en mag niet met een tekstverwerker worden opgesteld. Het wordt niet door een notaris opgemaakt, maar kan wel worden gecontroleerd op geldigheid. Het is raadzaam om erfgenamen op de hoogte te brengen van het bestaan van een codicil en dit bij het testament of levenstestament te voegen om verlies of onvindbaarheid te voorkomen.

Commanditaire vennootschap (cv)

Bij samenwerking tussen ondernemers kan gekozen worden voor een gemeenschappelijke BV-structuur, waarbij iedere ondernemer aandelen in de BV verwerft. Een alternatief is de samenwerking aangaan via een personenassociatie, zoals de maatschap, de vennootschap onder firma (vof) en de commanditaire vennootschap (cv). Deze associaties zijn geen rechtspersonen maar overeenkomsten tussen twee of meer personen of rechtspersonen die samenwerken.

Een CV, ook wel bekend als een vennootschap bij wijze van geldschieting, bestaat uit een beherend vennoot en commanditaire of stille vennoten, waarbij laatstgenoemden slechts kapitaal inbrengen. De beherend vennoot vertegenwoordigt de CV naar buiten toe en draagt persoonlijke en hoofdelijke aansprakelijkheid voor de schulden van de CV. De stille vennoot is enkel aansprakelijk tot het bedrag dat hij in de CV heeft ingebracht, met enkele uitzonderingen.

Comparanten

Comparanten zijn de personen die voor een notaris verschijnen om een akte te laten opstellen.

Conformiteit

Volgens artikel 7:17 BW dient een gekochte woning eigenschappen te bezitten die de koper redelijkerwijs mag verwachten op basis van de koopovereenkomst. Daarnaast moet de woning geschikt zijn voor normaal gebruik, zonder dat de koper hoeft te twijfelen aan de aanwezigheid van deze eigenschappen.

Contractrente 

Contractrente is de overeengekomen rente.

Conversiekosten  

Conversiekosten zijn de kosten die een bank in rekening brengt wanneer een klant tussentijds de rentevaste periode of de aflossingsvorm van een lening wenst te wijzigen.

Convocatie  

Convoceren is het bijeenroepen van een vergadering.

Co-ouderschap

Co-ouderschap is een ouderschapsregeling waarbij gescheiden ouders samen voor de kinderen zorgen. De ouders verdelen de kosten, zorg- en opvoedingstaken en maken hierover afspraken in een ouderschapsplan. Bij co-ouderschap zijn beide ouders actief betrokken bij de dagelijkse bezigheden van de kinderen, waarbij de kinderen om-en-om bij beide ouders wonen.

Voorwaarden voor co-ouderschap omvatten onder andere een goede harmonie tussen de ouders, een redelijke afstand tussen de woningen van beide ouders, flexibiliteit in werkuren, en het minimaliseren van hinder voor de kinderen. Ondanks een gelijke verdeling van zorg- en opvoedingstaken kan er toch kinderalimentatie worden vastgesteld op basis van draagkracht en behoefte van beide ouders.

Curatele

Curatele houdt in dat iemand onder toezicht wordt geplaatst om hen te beschermen wanneer zij niet in staat zijn hun eigen belangen adequaat te behartigen. Een curator wordt aangesteld door de rechter en neemt beslissingen over persoonlijke en financiële zaken van de persoon onder curatele. De onder curatele gestelde kan niet zelfstandig over zijn vermogen beschikken en heeft toestemming van de curator en soms de rechter nodig voor het aangaan van overeenkomsten. Curatele biedt bescherming aan mensen met psychiatrische aandoeningen, verstandelijke beperkingen of dementie. De lopende curatelestellingen worden bijgehouden in het openbare curatele- en bewindregister.

Curator  

Een curator is belast met de zorg voor een persoon die onder curatele staat.

D

Dagrente 

De dagrente is de actuele rente die van toepassing is op nieuwe hypotheekleningen.

Decharge 

Decharge betekent het goedkeuren van het gevoerde beleid door het bestuur of het goedkeuren van de jaarstukken. Na decharge is het bestuur niet langer verantwoordelijk voor het beleid dat is gevoerd. Decharge wordt vaak niet als afzonderlijk agendapunt behandeld, maar volgt uit de goedkeuring van de jaarstukken en de instemming met de toelichting van het bestuur over het gevoerde beleid. Decharge strekt zich echter niet uit tot zaken die onbekend waren voor de vergadering of tot gevallen van wanbeleid of misstanden.

Deadlock

Een 'deadlock' in het ondernemingsrecht ontstaat wanneer twee aandeelhouders in een BV, vaak tevens de twee bestuurders, niet in staat zijn om tot een beslissing te komen vanwege een gelijke 50% aandelenverdeling.

Om dit te voorkomen, kunnen aandeelhouders/bestuurders voorafgaand aan de oprichting van de onderneming de voorwaarden en procedures voor het afscheid nemen van elkaar contractueel vastleggen, bekend als een 'shoot-out'. Deze 'shoot-out' heeft verschillende varianten, zoals de 'Texas shoot-out', 'Mexican shoot-out' en 'Russian Roulette'.

Bij 'Russian Roulette' geeft een van de aandeelhouders (A) aan voor welke prijs hij zijn aandelen wil verkopen aan de andere aandeelhouder (B). B heeft dan de keuze om deze prijs te aanvaarden of af te wijzen. Indien B dit afwijst, moet hij zijn aandelen voor deze prijs aan A verkopen.

Bij de 'Texas shoot-out' doet aandeelhouder A een bod op de aandelen van aandeelhouder B. B kan dit bod accepteren of weigeren. Als B het bod weigert, moet hij een tegenbod doen op de aandelen van A voor een hogere prijs dan A heeft geboden. A kan dit bod vervolgens accepteren of weigeren. Dit proces gaat door totdat een van beiden het bod van de ander accepteert.

In het geval van de 'Mexican shoot-out' maken beide aandeelhouders aan een onafhankelijke derde partij (notaris) bekend tegen welke prijs ze bereid zijn om elkaars aandelen over te nemen. De aandeelhouder met het laagste bod is dan verplicht om zijn aandelen over te dragen aan de aandeelhouder met het hoogste bod, voor de prijs die door laatstgenoemde is geboden.

Het voordeel van deze contractuele bepalingen is de flexibiliteit om een op maat gemaakte regeling te creëren. Het is echter van essentieel belang om dit vooraf te doen, vooral als de partijen nog steeds goede verstandhoudingen met elkaar hebben.

Domicilie

Domicilie verwijst naar de wettelijk erkende woonplaats van een persoon.

Domicilie kiezen

Domicilie kiezen is het aanwijzen van een specifieke plaats als woonplaats voor het uitoefenen van rechten of het vervullen van plichten in een juridische akte.

Drag along

Het drag along-recht is een term die veel voorkomt in de wereld van venture capital, business angels en informal investors.

Het geeft een investeerder of aandeelhouder het recht om zonder toestemming van de directie, ondernemer, management team of andere aandeelhouders van het bedrijf, zijn aandelen te verkopen aan een andere partij. Tegelijkertijd kan de houder van dit recht de andere aandeelhouders dwingen om hun aandelen ook te verkopen, vaak onder dezelfde voorwaarden.

Dit recht wordt doorgaans opgenomen in belangrijke documenten zoals het term sheet, de participatieovereenkomst en de aandeelhoudersovereenkomst, waar het bekend staat als de drag along-clausule.

De drag along-clausule biedt bescherming aan de meerderheidsaandeelhouder, die zo de vrijheid heeft om zijn aandelen te verkopen op het moment dat hem dat schikt of aan een koper die hij verkiest. De koper van de aandelen wordt door deze clausule geïnformeerd over de voorwaarden tijdens de onderhandelingen.

Naast het drag along-recht bestaat ook het tag along-recht, dat minderheidsaandeelhouders beschermt. De aandeelhoudersovereenkomst kan meerdere van dergelijke clausules bevatten.

Er bestaan verschillende varianten van de drag along-clausule, waarbij oprichters van een bedrijf diverse voorwaarden kunnen stellen aan het opnemen ervan in de participatieovereenkomst of aandelenovereenkomst. Zo kan worden geëist dat de drag along-situatie pas ontstaat als een vooraf bepaalde minimumprijs voor de aandelen wordt geboden. Ook kunnen voorwaarden worden gesteld om oprichters niet verantwoordelijk te maken voor onjuiste informatie die door de houder van het drag along-recht aan de koper wordt verstrekt.

De drag along-clausule staat ook bekend als de come along-clausule of bring along-clausule. In de praktijk wordt deze clausule bij investeringen in start-ups minder vaak toegepast, aangezien investeerders vaak slechts een minderheidsaandeel in het bedrijf willen behouden om het gevoel van eigendom van de ondernemer te respecteren. Bij rijpere bedrijven kan de drag along-clausule echter van pas komen, vooral als de aandeelhouders, inclusief de ondernemer zelf, weinig belang hechten aan het gevoel van eigendom en als een exit gewenst is.

De drag along-clausule kan ook belangrijk zijn bij de voorbereiding van een beursgang of Initial Public Offering, waarbij de grootste venture capital-financier vaak het voortouw neemt en voldoende vrijheid van handelen moet hebben.

E

Economische gebondenheid  

"Economische gebondenheid" is een vereiste dat sommige gemeenten stellen aan het verkrijgen van een woonvergunning voor een huis onder een bepaalde koopprijs, waarbij u verplicht bent om in de regio te werken.

Eigendomsbewijs  

"Eigendomsbewijs" is een door het kadaster gewaarmerkte kopie van de transportakte, die de koper ontvangt van de notaris na de overdracht.

Erfbelasting

Erfbelasting is een belasting die wordt geheven over schenkingen en erfenissen. De Successiewet regelt zowel de heffing van erfbelasting over erfrechtelijke verkrijgingen als de heffing van schenkbelasting over schenkingen.

Op grond van de wet wordt erfbelasting geheven over de waarde van alles wat een persoon ontvangt uit de nalatenschap van iemand die op het moment van overlijden in Nederland woonde, ongeacht de nationaliteit van de erflater. Of iemand iets verkrijgt als erfgenaam of legataris maakt hierbij niet uit. Daarnaast wordt erfbelasting geheven over wat iemand ontvangt van een Nederlander die binnen tien jaar na het verlaten van Nederland overlijdt.

De Successiewet breidt het civiele begrip "krachtens erfrecht verkregen" verder uit, zodat ook verkrijgingen onder fictieve erfrechtelijke titels vallen. Dit zijn verkrijgingen die civielrechtelijk niet door erfrecht zijn verkregen, maar die worden meegenomen om belastingbesparende constructies rond erfenissen te voorkomen.

Erflater

"Erflater" verwijst naar degene die is overleden en zijn bezittingen en schulden nalaat als erfenis.

Erfgenaam

"Erfgenaam" is een persoon die volgens het erfrecht bepaalde bezittingen erft bij overlijden. Het versterferfrecht bepaalt wie de erfgenamen zijn volgens de wet, terwijl testamentair erfrecht afwijkt van het wettelijk erfrecht.

Erfrecht | testamentair erfrecht

"Erfrecht, testamentair erfrecht" is de mogelijkheid om bij testament af te wijken van het wettelijk erfrecht.

Erfrecht | versterferfrecht

"Erfrecht, versterferfrecht" verwijst naar het wettelijk erfrecht dat van toepassing is als er bij testament niet van is afgeweken.

Erfstelling

"Erfstelling" is de bepaling in een testament waarin de erfgenamen worden aangewezen.

Erfbelasting  

Over schenkingen en erfenissen wordt belasting geheven. De Successiewet regelt beide: de heffing van erfbelasting over erfrechtelijke verkrijgingen en de heffing van schenkbelasting over schenkingen.

Op grond van de wet wordt erfbelasting geheven over de waarde van alles wat een persoon ‘krachtens erfrecht’ ontvangt uit de nalatenschap van iemand die op het moment van zijn overlijden in Nederland woonde. De nationaliteit van de erflater is hierbij niet van belang. Het maakt verder niet uit of iemand iets verkrijgt als erfgenaam of legataris. Daarnaast wordt erfbelasting geheven over wat iemand ontvangt van een Nederlander die overlijdt binnen tien jaar nadat hij Nederland heeft verlaten.

In de Successiewet wordt het civiele begrip ‘krachtens erfrecht verkregen’ nog verder uitgebreid, zodat er ook verkrijgingen onder vallen die civielrechtelijk niet door erfrecht zijn verkregen. Dit zijn fictieve verkrijgingen. De fictieve verkrijgingen zijn opgenomen om belastingbesparende constructies rond erfenissen te voorkomen. Hierna volgt een korte bespreking van deze fictiebepalingen

Erfdienstbaarheid  

Een erfdienstbaarheid is een juridische last waarmee een stuk grond, bekend als het dienend erf, ten behoeve van een ander stuk grond, genaamd het heersend erf, wordt belast. De eigenaar van het heersend erf kan verplicht worden om de eigenaar van het dienend erf op bepaalde momenten, al dan niet regelmatig, een geldbedrag - bekend als de retributie - te betalen. De erfdienstbaarheid legt een verplichting op aan een van de erven om bepaalde handelingen te dulden of juist niet te verrichten. Voorbeelden hiervan zijn het recht van overpad, waarbij men over het terrein van de buurman mag gaan om bijvoorbeeld de eigen garage te bereiken, of het zonnepaneel van de buurman dat mogelijk op het dak van het eigen perceel is geplaatst.

Erfgenamen

De wet maakt onderscheid tussen vier groepen mogelijke erfgenamen en bepaalt de volgorde waarin ze worden opgeroepen. Als er geen familie (meer) is in een groep, gaat de nalatenschap naar familie in de volgende groep. De groepen zijn als volgt:

Groep 1: Partner (alleen: echtgenoot of geregistreerd partner) en kinderen

Als je getrouwd bent zonder kinderen, erft de langstlevende echtgenoot de hele nalatenschap. Als je niet getrouwd bent maar wel kinderen hebt, erven de kinderen de hele nalatenschap, ieder voor een gelijk deel. Als je getrouwd bent en kinderen hebt, erven de langstlevende echtgenoot en de kinderen ieder een gelijk deel. De wettelijke verdeling is dan van toepassing, waarbij de kinderen de erfenis pas krijgen na het overlijden van beide echtgenoten.

Een geregistreerd partnerschap wordt gelijkgesteld met een huwelijk, en geregistreerde partners worden behandeld als echtgenoten. Als de erflater met zijn echtgenoot in algehele gemeenschap van goederen is getrouwd, heeft de langstlevende echtgenoot recht op de helft van de gemeenschap en samen met de kinderen ieder een gelijk deel van de nalatenschap.

Echtgenoten die van tafel en bed gescheiden zijn, behoren niet tot deze groep. Hetzelfde geldt voor stellen met een affectieve relatie en een samenlevingsovereenkomst. Zij erven niet van elkaar, en als een van hen overlijdt, krijgt de ander niets.

Stiefkinderen erven niet volgens de wettelijke regels van hun stiefouders, maar de stiefouder kan in een testament opnemen dat het stiefkind als een eigen kind wordt beschouwd.

Groep 2: Ouders; broers en zussen

Als je geen echtgenoot en geen kinderen hebt, erven je ouders en je (half)broers en (half)zussen. Als een broer of zus eerder is overleden, erven hun kinderen in plaats daarvan.

Groep 3: Grootouders; ooms en tantes

Als er geen echtgenoot, kinderen, ouders, of broers en zussen zijn, erven de grootouders. Als die al zijn overleden, komen ooms en tantes in aanmerking. Als zij ook zijn overleden, erven hun kinderen.

Groep 4: Overgrootouders; oudooms en oudtantes

Als er geen familie in groep 3 is, gaat de nalatenschap naar familie in groep 4.

Als er niemand in groep 1 tot en met groep 4 te traceren is, bewaart de staat de nalatenschap twintig jaar. Daarna vervalt de nalatenschap aan de staat.

Niet-bloedverwanten, zoals schoonzusters, zwagers, aangetrouwde kinderen en stiefkinderen, erven niet volgens de wet.

Erfgenamenonderzoek

"Erfgenamenonderzoek" is een genealogisch onderzoek uitgevoerd door onder andere de notaris, de executeur en de vereffenaar om vast te stellen wie de erfgenamen zijn en waar zij zich bevinden.

Estate planning

"Estate planning" is het geleidelijk overdragen van vermogen van de ene generatie op de volgende gedurende een bepaalde periode, vaak met als doel belastingbesparing, waarbij gebruik wordt gemaakt van testamenten, schenkingen en certificering van vermogen.

Executeur

"Executeur" kan drie verschillende soorten bevoegdheden hebben: uitvaartexecuteur, beheersexecuteur en executeur-afwikkelingsbewindvoerder.

Executie 

"Executie" verwijst naar gedwongen verkoop, zoals bij het niet voldoen aan verplichtingen uit een hypothecaire geldleningsovereenkomst.

Executiewaarde  

"Executiewaarde" is de waarde van het onderpand bij een executoriale verkoop.

Expiratiedatum  

"Expiratiedatum" is het moment waarop een contract of een deel ervan afloopt.

F

Failliet  

Een natuurlijk- of rechtspersoon die niet langer in staat is om zijn schulden te betalen, wordt beschouwd als failliet.

Faillissement

Wanneer een individu of een entiteit niet langer in staat is om zijn schulden af te lossen, kan dit leiden tot een situatie van faillissement. Een faillissement kan worden uitgesproken op eigen verzoek of op verzoek van schuldeisers. Het verzoek wordt ingediend bij de rechtbank, die vervolgens het faillissement uitspreekt. Een curator wordt dan aangesteld door de rechtbank. Deze curator beheert het vermogen van de failliet verklaarde persoon of entiteit en handelt de failliete boedel af door te innen wat nog kan worden geïnd en schuldeisers te betalen in de mate van het mogelijke en volgens de voorkeursregeling.

Fideï-commis of tweetrapsmaking

Een erfstelling over de hand, ook bekend als een testamentaire beschikking, waarbij de begunstigde niet direct en onmiddellijk de erfenis van de erflater ontvangt, maar via een eerst aangewezen begunstigde.

Fiscaal partnerschap

Gehuwden, geregistreerde partners en samenwonenden hebben de mogelijkheid om gezamenlijk aangifte te doen voor de inkomstenbelasting. Voor samenwonenden zijn er bepaalde voorwaarden verbonden aan het fiscaal partnerschap.

G

Garantie Instituut Woningbouw (GIW)  

Het Garantie Instituut Woningbouw (GIW) is opgeheven per 1 januari 2010. Woningborg is voortgekomen uit het GIW als een van de nieuwe instellingen. De voorwaarden van de GIW Garantie- en waarborgregeling, zoals vermeld op het GIW-waarborgcertificaat, blijven geldig, inclusief de looptijd en vervaldatums.

Gebondenheid, economische  

In sommige gemeenten is werken in de regio een vereiste voor het verkrijgen van een woonvergunning voor een huis onder een bepaalde koopprijs.

Gebruikersdeel  

Het deel van de onroerendezaakbelasting dat door de bewoner van een huis wordt betaald.

Gedoogplicht  

Een huiseigenaar is verplicht om toe te staan dat er werkzaamheden op zijn grond worden uitgevoerd ten behoeve van het algemeen belang.

Gekwalificeerde meerderheid

Voor bepaalde besluiten is meer dan een gewone meerderheid vereist. Dit wordt aangeduid als een gekwalificeerde meerderheid, bijvoorbeeld een tweederde of driekwart meerderheid.

Geldverstrekker  

Een term die wordt gebruikt als synoniem voor hypotheekverstrekker of hypothecaire financier.

Gemeenschap

Er is sprake van een gemeenschap wanneer één of meer goederen toebehoren aan twee of meer deelgenoten gezamenlijk.

Geregistreerd partnerschap

Het geregistreerde partnerschap is een wettelijk geregelde samenlevingsvorm, vergelijkbaar met het huwelijk. Het biedt mensen de mogelijkheid om hun affectieve relatie formeel vast te leggen zonder te kiezen voor het huwelijk. De juridische gevolgen van het aangaan van een geregistreerd partnerschap zijn in grote lijnen gelijk aan die van het huwelijk. Een belangrijk verschil ligt echter in de relatie met kinderen. Een kind dat wordt geboren binnen een huwelijk of geregistreerd partnerschap tussen een man en een vrouw, of tussen twee vrouwen, heeft automatisch beide partners als ouders. Dit geldt niet voor een huwelijk tussen twee mannen. In al deze gevallen kunnen familierechtelijke betrekkingen tussen het kind en de partner van de moeder of vader alleen ontstaan door erkenning en adoptie.

Het geregistreerde partnerschap wordt internationaal erkend, maar niet in alle landen.

Geregistreerd partnerschap geeft beide partners rechten en plichten ten opzichte van elkaar. Het kan buiten de rechterlijke macht worden beëindigd.

Om een geregistreerd partnerschap aan te gaan, moeten aan een aantal voorwaarden worden voldaan:

  • Beide partners moeten 18 jaar of ouder zijn.
  • Geen van beide partners mag al getrouwd zijn of een geregistreerd partnerschap hebben.
  • Personen die familie van elkaar zijn, zoals ouders en kinderen, grootouders en kleinkinderen, en broers en zussen, mogen geen geregistreerd partnerschap sluiten.
  • Indien een van de partners onder curatele staat, is toestemming van de curator of de kantonrechter vereist.

    Volgens de wet hebben partners bij een geregistreerd partnerschap automatisch rechten en plichten jegens elkaar en jegens anderen. Enkele van deze rechten en plichten zijn:
  • Het gebruik van elkaars achternaam, behalve op officiële documenten zoals paspoorten en rijbewijzen.
  • Het recht om niet te hoeven getuigen tegen de partner in een juridische zaak.
  • Toestemming van de partner is vereist voor bepaalde handelingen, zoals het kopen of verkopen van een huis.
  • Onderhoudsplicht ten opzichte van elkaar.
  • Wettelijk erfgenaamschap.
  • Rechten op pensioenregelingen.

Het partnerschap kan zowel buiten als via de rechter worden beëindigd. Als er minderjarige kinderen zijn of de partners het oneens zijn, moet de ontbinding via de rechter verlopen.

Voor beëindiging zonder tussenkomst van de rechter is een notaris nodig. Er wordt een overeenkomst opgesteld waarin beide partners verklaren dat ze het partnerschap willen beëindigen, inclusief afspraken over alimentatie en pensioen. Als er minderjarige kinderen zijn of als de partners het niet eens kunnen worden, begint de procedure met een verzoekschrift aan de rechtbank, waarbij een ouderschapsplan wordt ingediend. De verdere procedure verloopt vergelijkbaar met die van een echtscheiding.

De beëindigingsovereenkomst of de beschikking van de beëindiging wordt binnen drie maanden ingeschreven in de registers van de burgerlijke stand, waarna het partnerschap formeel wordt beëindigd. Voor meer informatie over de voorwaarden voor partnerschap en de internationale erkenning ervan kunt u contact met ons opnemen.

Gewone meerderheid  

Meer dan de helft van het totaal, plus één.

Gift 

Een overdracht van eigendom zonder tegenprestatie.

Goede trouw

Goede trouw beschermt een persoon tegen onwetendheid over bepaalde feiten of rechten. Bijvoorbeeld, als iemand te goeder trouw een gestolen fiets koopt, wordt hij beschermd omdat hij niet wist en ook niet had hoeven weten dat de fiets gestolen was.

Griffierecht  

Het bedrag dat moet worden betaald om een zaak bij de rechter aanhangig te maken. Dit dekt de kosten van de procedure. Let op dat er mogelijk extra kosten verbonden zijn, zoals advocaatkosten of proceskosten van de tegenpartij, vooral als de zaak verloren wordt. Vanwege de hoge kosten van gerechtelijke procedures kiezen veel MKB-ondernemingen ervoor om in plaats daarvan een mediator in te schakelen om geschillen op te lossen. Wij kunnen optreden als mediator.

Groninger akte

Een akte van levering onder de voorwaarde dat de koopsom niet wordt voldaan.

Grosse

Een officieel afschrift van een authentieke akte met dezelfde rechtskracht als een gerechtelijk vonnis. Met een grosse kan bijvoorbeeld beslag worden gelegd door een deurwaarder of kan een bank bij wanbetaling de woning via een veiling verkopen.

Gunning

Op een veiling wordt er geboden op objecten, zoals registergoederen of roerende zaken. De verkoper of de veilinghouder, bijvoorbeeld een bank, wijst het object toe aan de hoogste bieder of niet. Het toewijzen van het object aan de hoogste bieder wordt "gunning" genoemd.

H

Handelingsonbekwaam

"Handelingsonbekwaamheid" treedt op wanneer een persoon, die normaal gesproken als meerderjarig wordt beschouwd en dus handelingsbekwaam is volgens de wet, niet in staat is om zijn eigen belangen adequaat te behartigen. Hoewel meerderjarig, kunnen sommige mensen door verschillende redenen zoals een verstandelijke beperking, psychiatrische problemen, verslaving of dementie, niet altijd de gevolgen van hun handelingen overzien en daardoor niet de juiste beslissingen nemen.

Wanneer een persoon in een dergelijke situatie onder curatele wordt geplaatst, wordt hij automatisch handelingsonbekwaam verklaard. Dit betekent dat alle rechtshandelingen die hij zonder toestemming van de curator verricht, door de curator kunnen worden vernietigd.
 

Herbouwwaarde  

"Herbouwwaarde" verwijst naar de kosten die nodig zijn om een gebouw volledig opnieuw op te bouwen nadat het bijvoorbeeld volledig verloren is gegaan door een gebeurtenis zoals brand. Deze waarde is cruciaal voor de opstalverzekering, omdat deze verzekering dekking biedt voor de herbouwkosten. Het is van essentieel belang dat de vastgestelde herbouwwaarde realistisch is. Als deze waarde te laag wordt ingeschat, kan de verzekering mogelijk niet het volledige bedrag uitkeren dat nodig is om het gebouw opnieuw op te bouwen bij totaal verlies. Daarom wordt altijd aangeraden om de herbouwwaarde te laten taxeren.

Hereditatis petitio

"Hereditatis petitio" is een wettelijke vordering die erfgenamen hebben en die zij kunnen instellen tegen eenieder die goederen uit de nalatenschap zonder recht in bezit heeft.

Honorarium

"Honorarium" is de financiële vergoeding die wordt betaald voor verleende diensten, exclusief eventuele kosten en btw.

Hoofdsplitsing  

"Hoofdsplitsing" omvat de appartementsrechten die later verder worden onderverdeeld. Bij een onderverdeling van appartementsrechten wordt een enkel appartementsrecht verdeeld in meerdere appartementsrechten.

Huurbeding  

"Huurbeding" is een bepaling ten behoeve van de hypotheeknemer waarmee wordt voorkomen dat het verhuur van een registergoed plaatsvindt zonder diens toestemming.

Huwelijk

"Huwelijk" verwijst naar een duurzame verbintenis tussen twee personen van verschillend of hetzelfde geslacht, waarbij zij een gezamenlijke levensgemeenschap aangaan.

Hypotheek, aflossingsvrije  

Een hypotheek waarbij enkel rente verschuldigd is, zonder aflossingsverplichting.

Hypotheek, akte 

Notariële overeenkomst waarin de rechten en verplichtingen van zowel de hypotheekgever als de hypotheeknemer worden vastgelegd.

Hypotheek, annuïteiten  

Een hypotheekvorm waarbij elke maand een vast bedrag aan rente en aflossing wordt betaald. Aanvankelijk is het rentedeel hoger dan het aflossingsdeel, maar na verloop van tijd keert deze verhouding om.

Hypotheek, basis 

Het deel van de hypotheek waarop de basisrente van toepassing is.

Hypotheek, beleggings  

Een hypotheek waarbij het eindkapitaal geheel of gedeeltelijk wordt gevormd door beleggingsopbrengsten.

Hypotheek, gesplitste  

Bij sociale koopwoningen deelt de bank de hypotheek in twee delen: een deel gefinancierd door eigen inbreng en een deel afgelost door de jaarlijkse premie van de overheid.

Hypotheek, lineaire  

Een hypotheekvorm waarbij jaarlijks een vast bedrag wordt afgelost. Naarmate de looptijd vordert, neemt de uitstaande schuld geleidelijk af, waardoor ook de rentelast proportioneel daalt.  

Hypotheek, meenemen  

De mogelijkheid om bij verhuizing het nieuwe huis te gebruiken als onderpand voor de bestaande hypotheek.

Hypotheek, spaar 

Een hypotheekvorm waarbij gedurende de looptijd niet wordt afgelost, maar wordt gespaard voor een einduitkering waarmee de hypotheekschuld in één keer wordt afgelost aan het einde van de looptijd.

Hypotheek, top  

Een hypotheek die financiering biedt tot een vastgesteld percentage van de executiewaarde van het pand, waarover doorgaans de basisrente wordt berekend. Indien het inkomen en de waarde van het huis het toelaten, kan een hoger percentage worden verkregen, wat bekend staat als een tophypotheek.

Hypotheekgever 

De huiseigenaar die zijn woning inzet als onderpand bij het verkrijgen van een hypothecaire lening.

Hypotheeknemer  

De bank of geldverstrekker die een hypothecaire lening verstrekt aan een huiseigenaar, waarbij het huis als onderpand dient.

Hypotheekofferte, acceptatie van 

Het ondertekenen van de hypotheekofferte betekent het aangaan van de leningsovereenkomst met de bank. In sommige gevallen kan deze nog worden herroepen voordat de hypotheekakte bij de notaris is gepasseerd.  

Hypotheekregister  

Het openbare register bij het kadaster waarin alle hypotheken worden ingeschreven.

Hypotheekverstrekker  

Een andere benaming voor hypotheeknemer of hypothecaire financier.

I

Ingebrekestelling

Een ingebrekestelling is een schriftelijke aanmaning aan een partij die in gebreke blijft, zoals een wanbetaler, een verkoper die niet levert of een koper die niet afneemt. Het doel van een ingebrekestelling is om de partij nog één laatste kans te geven om zijn verplichtingen na te komen. Deze ingebrekestelling moet schriftelijk worden gedaan.

Bij het opstellen van een ingebrekestellingsbrief is het belangrijk om een formele stijl te hanteren, zoals bij elke andere formele brief. De volgende punten moeten in ieder geval worden vermeld:

  • Beschrijving van de afspraken: Leg de gemaakte afspraken tussen beide partijen helder en specifiek uit. Gebruik indien mogelijk bewijsmateriaal zoals contracten, e-mailcorrespondentie, brieven, etc. en geef exacte data aan.
  • Omschrijving van het verzuim: Benoem welk deel van de overeenkomst de schuldenaar niet is nagekomen. Wees zo concreet mogelijk in het beschrijven van het tekortschieten.
  • Termijn voor nakoming: Geef aan binnen welke termijn de schuldenaar alsnog moet voldoen aan zijn verplichtingen. Stel een duidelijk ultimatum op en zorg ervoor dat dit redelijk en haalbaar is. Een veelgebruikte termijn is bijvoorbeeld twee weken.
  • Verstuur de brief aangetekend: Om bewijs te hebben dat de schuldenaar de brief heeft ontvangen en heeft kunnen lezen, is het aan te raden om de brief aangetekend te versturen.

Indien de wederpartij na ontvangst van de ingebrekestelling nog steeds niet aan zijn verplichtingen heeft voldaan, wordt hij in verzuim gesteld.

Imputatie

Het toewijzen van een betaling aan een specifieke schuld wanneer een schuldeiser en zijn schuldenaar meerdere verplichtingen jegens elkaar hebben.

Inkomen, belastbaar  

Het belastbaar inkomen is het deel van het inkomen waarover inkomstenbelasting verschuldigd is, na toepassing van alle optel- en aftrekposten. Alleen de belastingvrije som wordt hier nog van afgetrokken. 

J

Jaarstukken 

De jaarstukken omvatten de boekhouding van een afgesloten boekjaar, inclusief de winst- en verliesrekening en de balans.

Jurisprudentie

Juridische opvattingen die ontstaan uit uitspraken van verschillende rechterlijke instanties en relevant zijn voor vergelijkbare zaken.

K

Kadaster

Het Kadaster is verantwoordelijk voor het registreren van eigendomsrechten van al het vastgoed, inclusief grond en gebouwen, in Nederland. Hun wettelijke taken omvatten het bijhouden van openbare registers en het actualiseren van de Basisregistratie Kadaster en Basisregistratie Topografie. Daarnaast onderhouden zij de coördinaatpunten in het landschap, bekend als het Rijksdriehoeksstelsel. Alle geregistreerde gegevens zijn voor iedereen toegankelijk.

Bovengronds registreert het Kadaster informatie over woningen, schepen, luchtvaartuigen, percelen en wegen. Ondergronds doen zij dit voor kabel- en leidingnetwerken.

Naast hun registratierol beheert het Kadaster ook verschillende voorzieningen van andere organisaties, bekend als de Landelijke Voorzieningen. Dit omvat onder andere de WOZ Landelijke Voorziening en de Basisregistratie Adressen en Gebouwen (BAG), waarin alle adressen en gebouwen in Nederland worden opgenomen, inclusief informatie zoals bouwjaar, oppervlakte, gebruiksdoel en locatie op de kaart.

De gegevens van het Kadaster ondersteunen particulieren, bedrijven en (semi)overheidsorganisaties bij het nemen van belangrijke beslissingen.

Kettingbeding 

Een overeenkomst geldt in principe alleen tussen de contractspartijen. Bij onroerend goed kan echter worden overeengekomen dat bepaalde verplichtingen bij verkoop worden overgedragen aan de nieuwe eigenaar. Het betreft hier verplichtingen om iets te dulden of juist niet te doen. Dit wordt een kwalitatieve verplichting genoemd, zoals gedefinieerd in artikel 6:252 van het Burgerlijk Wetboek. Voor een kwalitatieve verplichting om van kracht te zijn, moet deze worden vastgelegd in een notariële akte die wordt ingeschreven in de openbare registers van het Kadaster. Op die manier zijn toekomstige eigenaren automatisch gebonden aan het beding.

Het kettingbeding wordt vaak verward met de kwalitatieve verplichting volgens artikel 6:252 BW. Bij een kettingbeding wordt een bepaling in een akte steeds opnieuw doorgegeven aan opvolgende partijen. Dit gebeurt niet automatisch zoals bij een kwalitatieve verplichting; hiervoor is een rechtshandeling vereist. Een kettingbeding kan worden toegepast wanneer de figuur van de kwalitatieve verplichting niet van toepassing is, zoals bij een verplichting om juist wel iets te doen of te geven. Vaak wordt aan een kettingbeding een boetebeding gekoppeld om het kracht bij te zetten, maar deze ketting kan wel worden doorbroken.

Kinderalimentatie

Na een scheiding blijven beide ouders financieel verantwoordelijk voor de kinderen en hebben zij een onderhoudsplicht. Vaak wordt één van de ex-partners aangewezen als de 'verzorgende ouder', wat vaak gepaard gaat met hogere kosten. De verzorgende ouder heeft het recht om kinderalimentatie te ontvangen van de andere ouder, los van het contact tussen ouder en kinderen. De verplichting tot het betalen van kinderalimentatie duurt tot het kind 18 jaar oud is. Daarna geldt een voortgezette onderhoudsplicht voor kosten van levensonderhoud en studie tot het kind 21 jaar is.

De hoogte van de kinderalimentatie kan in onderling overleg worden bepaald en vastgelegd in het ouderschapsplan. Als er geen overeenstemming wordt bereikt, kan de rechter het bedrag bepalen. De hoogte van de kinderalimentatie hangt af van twee variabelen: de behoefte van het kind en de draagkracht van de ouders.

Kindsdeel

Wettelijk erfdeel dat een kind minimaal ontvangt uit de nalatenschap van zijn ouders.

Koopcontract, voorlopig  

Voor de overdracht van een woning is een notariële akte van levering vereist, gevolgd door inschrijving in het register van het Kadaster. De levering vindt plaats op basis van de koopovereenkomst, vastgelegd in een schriftelijk koopcontract. Hoewel vaak naar het koopcontract wordt verwezen als 'voorlopig koopcontract', is deze term misleidend omdat het contract na de wettelijke bedenktijd bindend wordt. Het is daarom verstandig om ontbindende voorwaarden op te nemen in het koopcontract, bijvoorbeeld met betrekking tot financiering, bouwkundige keuring, woonvergunning en het verkrijgen van Nationale Hypotheek Garantie, om een mogelijkheid tot annulering te behouden.  

Koopovereenkomst

Een koopovereenkomst is een contract waarbij de verkoper zich verplicht een item aan de koper te leveren tegen betaling van een vastgestelde prijs. Deze overeenkomsten kunnen verschillende vormen aannemen, zoals voor roerende zaken (bijvoorbeeld een laptop) en onroerende zaken (zoals een woning).

Wat dient er opgenomen te worden in een koopovereenkomst voor een woning?

Bij de aankoop van onroerend goed gelden specifieke regels. Enkele belangrijke gegevens die in een koopovereenkomst voor een woning opgenomen moeten worden, zijn:

  • Persoonsgegevens van de verkoper(s) en echtgenoot/partner (indien van toepassing)
  • Persoonsgegevens van de koper(s) en echtgenoot/partner (indien van toepassing)
  • Burgerlijke staat van koper(s) en verkoper(s)
  • Identificatiedocumenten
  • Beschrijving van het eigendom (adres, koopprijs, oppervlakte, taxatiewaarde)
  • Beschrijving van eventuele erfpacht (adres, oppervlakte, voorwaarden, erfpachtcanon)
  • Overdrachtsbelasting
  • Betalingsregeling voor de koopsom, kosten en belastingen
  • Overdracht van eigendom
  • Bankgarantie of waarborgsom
  • Staat van het onroerend goed
  • Verklaringen en garanties
  • Feitelijke levering en overdracht van rechten
  • Lopende kosten, lasten en canon
  • Aansprakelijkheid van beide partijen
  • Risico-overgang en schade door overmacht
  • Ingebrekestelling en ontbinding van de overeenkomst
  • Energielabel
  • Vestiging van domicilie
  • Registratie van de koopovereenkomst
  • Identiteit van de betrokken partijen
  • Eventuele ontbindende voorwaarden
  • Wettelijke bedenktijd
  • Schriftelijke vastlegging van afspraken
  • Toepasselijkheid van het Nederlands recht
  • Eventuele aanvullende afspraken
  • Handtekeningen van verkoper(s) en koper(s) inclusief datum van ondertekening

De aankoop van een woning gaat gepaard met aanzienlijke financiële transacties. Het is daarom van cruciaal belang dat je goed wordt begeleid door een notaris.

Kosten, afsluit  

Alle kosten die worden gemaakt bij het afsluiten van een hypotheek, waaronder afsluitprovisie, notariskosten, taxatiekosten, etc. 

Kosten, aftrekbare  

Alle aftrekbare kosten die gemaakt worden bij de aankoop van een huis voor de inkomstenbelasting.

Kosten, annulerings  

Kosten die sommige banken in rekening brengen wanneer je besluit af te zien van een hypotheek nadat je eerder een offerte hebt geaccepteerd.

Kosten, conversie  

Kosten die de bank in rekening brengt wanneer je besluit je rentevaste periode of aflossingsvorm tussentijds te wijzigen.

Kosten koper (k.k.)  

De kosten bij de aankoop van bestaande bouw omvatten het honorarium van de notaris, verschotten, en vaak ook overdrachtsbelasting. Verkopers worden geconfronteerd met identificatiekosten en kosten voor de doorhaling van hun hypotheek. Bij notariskantoren worden gebruikelijke en niet-gebruikelijke kosten onderscheiden, waarbij niet-gebruikelijke kosten extra in rekening worden gebracht. Het is belangrijk hier rekening mee te houden bij het opvragen van offertes en geen appels met peren te vergelijken. Onze tarieven zijn transparant en te vinden op onze website.

Kosten, verwervings  

Alle extra kosten die gemaakt worden bij het kopen van een huis, naast de aankoopprijs, zoals financieringskosten, notariskosten en overdrachtsbelasting.

Krediet, overbruggings 

Een lening om de periode te overbruggen tussen de aankoop van een nieuw huis en de verkoop van het oude huis. Deze lening is meestal slechts voor een beperkte periode beschikbaar.

Kwalitatieve verplichting

Een kwalitatieve verplichting is een bepaling in een overeenkomst waarbij een bepaalde verplichting of beperking wordt opgelegd aan de eigenaar van een onroerend goed, die automatisch overgaat op toekomstige eigenaren van dat goed. Deze verplichting is gebonden aan het onroerend goed zelf, ongeacht wie de eigenaar ervan is. Het wordt vastgelegd in een notariële akte en ingeschreven in de openbare registers gehouden door het Kadaster. De kwalitatieve verplichting kan betrekking hebben op zaken als het dulden of niet verrichten van bepaalde handelingen met betrekking tot het onroerend goed, en het wordt bindend voor alle opvolgende eigenaren.

Kwijting  

Betaling.

L

Legaat

Een legaat is een testamentaire beschikking waarbij een persoon, de erflater, aan een specifieke persoon of partij een bepaald goed of geldbedrag nalaat uit zijn of haar nalatenschap. De ontvanger van dit specifieke goed of geldbedrag wordt de legataris genoemd. De legataris heeft het recht om dit legaat op te eisen bij de erfgenamen van de nalatenschap, maar heeft verder geen aanspraak op de overige bezittingen van de nalatenschap.

Legateren  

Een testamentaire beschikking waarbij een individu een specifiek goed of geldbedrag nalaat aan een bepaalde persoon, waarbij deze persoon, de legataris genaamd, het recht verkrijgt om een vordering in te dienen tegen een of meerdere erfgenamen ter waarde van het legaat.

Legitieme portie

Het is mogelijk om een persoon te onterven. Kinderen hebben echter altijd recht op een specifiek deel van de waarde van de nalatenschap, dat bekend staat als de legitieme portie, ook wel het kindsdeel genoemd. Dit minimale deel van de nalatenschap is altijd de helft van wat zij zouden erven als erfgenaam bij versterf - in de situatie waarin er geen testament was. Stel dat de overledene een echtgenoot en drie kinderen achterlaat, dan bedraagt de waarde van de legitieme portie 1/8e deel van de nalatenschap (de helft van 1/4e).

Wanneer een onterfd kind een beroep doet op zijn legitieme portie, wordt hij hierdoor niet automatisch mede-erfgenaam. Hij verkrijgt geen aandeel in alle goederen en schulden van de nalatenschap. Het onterfde kind krijgt enkel een geldvordering tegen de erfgenamen. Hierdoor kan het onterfde kind de afwikkeling van de nalatenschap niet tegenwerken door dwars te liggen als erfgenaam. Dit was vroeger anders: door een beroep te doen op zijn legitieme portie werd het onterfde kind mede-erfgenaam en was de medewerking van de andere erfgenamen vereist bij de afwikkeling en verdeling van de nalatenschap, wat vaak problemen veroorzaakte.

Het recht om een beroep te doen op de legitieme portie vervalt vijf jaar na het openvallen van de nalatenschap. Het kind, de legitimaris, kan de legitieme portie vanaf zes maanden na het overlijden van de ouder opeisen. Het kind moet zelf een beroep doen op de legitieme portie. Het is mogelijk om in een testament - met een niet-opeisbaarheidsclausule - te bepalen dat de legitieme portie, voor zover deze ten laste komt van de echtgenoot, pas opeisbaar is wanneer de langstlevende echtgenoot overlijdt.

Onterfde echtgenoot en wettelijke rechten
Ook een echtgenoot kan worden onterfd, maar heeft geen recht op een legitieme portie. Door te trouwen in gemeenschap van goederen, heeft de onterfde echtgenoot echter nog enkele andere wettelijke rechten tot zijn beschikking. Als er geen gemeenschap van goederen is, kan de onterfde echtgenoot beroep doen op enkele andere wettelijke rechten.

Voortgezet gebruik van de woning en inboedel
De onterfde partner heeft recht op voortgezet gebruik van de woning en inboedel gedurende zes maanden na het overlijden, op voorwaarde dat de woning tot de nalatenschap behoort. Hierdoor hoeft de langstlevende partner de woning niet direct te verlaten. Voor de periode daarna kan een recht van vruchtgebruik op de woning en inboedel worden vastgesteld. De andere erfgenamen zijn dan verplicht hun medewerking te verlenen en mogen de woning niet verkopen. De erfgenamen kunnen de kantonrechter verzoeken om het vruchtgebruik op te heffen of om hen te ontheffen van de verplichting tot vestiging van het vruchtgebruik. De kantonrechter beoordeelt dan of de langstlevende echtgenoot werkelijk behoefte heeft aan het vruchtgebruik van de woning en de inboedel.

Gedurende het leven van de erfgenaam gedane giften maken deel uit van de zogenaamde legitimaire massa, het fictieve vermogen waarop de legitieme portie wordt berekend. Dit geldt ook voor giften die zijn gedaan met vrijstelling van inbreng.

Om de hoogte van de legitieme portie te kunnen berekenen, moet er inzage worden verkregen in de samenstelling van de nalatenschap. Als de erfgenamen geen inzage geven of als er twijfel bestaat over de juistheid van de gegevens, kan het nodig zijn om een gerechtelijke procedure aanhangig te maken.

Legitimaire massa

De legitieme massa is de totale waarde van de nalatenschap, inclusief goederen en vermogen, verminderd met bepaalde schulden en giften die in aanmerking worden genomen volgens de wettelijke voorschriften. Dit vormt de basis voor de berekening van de legitieme portie die bepaalde erfgenamen kunnen opeisen.

Levenhypotheek  

Dit verwijst naar een hypotheekvorm waarbij gedurende de looptijd van de hypotheek geen aflossingen worden gedaan. In plaats daarvan wordt aan het einde van de looptijd het volledige geleende bedrag terugbetaald met de uitkering van een levensverzekering die gekoppeld is aan de hypotheek.

Levenstestament

Een ongeluk zit in een klein hoekje. Heeft soms grote gevolgen. Ziekte overkomt ons allemaal. 1 of de 5 Nederlanders krijgt dementie. Op basis van demografische ontwikkelingen zal het absoluut aantal mensen met dementie tot 2040 stijgen met 115%. En we kennen ook allemaal wel in onze omgeving iemand die volkomen onverwacht een ernstig ongeluk heeft gehad. Het verschrikkelijke ski-ongeluk van Prins Friso bijvoorbeeld heeft op ons allemaal een hele grote indruk gemaakt.    

Wat gebeurt er nu vanuit juridisch perspectief als je onverhoopt ten gevolge van een ongeluk of een ziekte je wil niet meer kunt bepalen? Als je dus wilsonbekwaam wordt. Hoe gaat het dan verder? Stel je voor. Jij krijgt een ernstig ongeluk en raakt in coma. Het kan ons allemaal overkomen. 

Als dat gebeurt zullen je naasten zich tot de rechter moeten wenden. Die wijst een bewindvoerder aan. We weten op voorhand niet wie dat gaat worden. Maar die bewindvoerder klimt op de bok een krijgt de regie. Hij bepaalt hoeveel geld er aan je zorg wordt besteed. En moet het huis verkocht worden, bijvoorbeeld omdat jij daar niet meer naar toe terugkeert, of omdat je naasten kleiner willen wonen, of omdat zij juist dichter bij je verzorgingshuis willen wonen of misschien juist verder willen en moeten in het leven. Bedenk dan dat zij jouw of jullie huis niet kunnen verkopen, want zij zijn niet bevoegd om voor jou te beschikken. Dat is de bewindvoerder. En die moet ook nog rekening en verantwoording aan de rechter afleggen. En die bewindvoerder werkt ook niet voor niks in de regel. Die moet betaald worden.

Vroeger was je dan ook dubbel de klos. Je had die ernstige ziekte of dat verschrikkelijke ongeluk gehad, maar je werd ook in die afgrijselijke bewindregeling gezogen. Onze wetgever heeft dat, nog niet zo lang geleden, onderkent en daar wat aan gedaan. Je kunt nu zelf de regie nemen voor het geval je onverhoopt door het noodlot wordt getroffen. Jij kunt een volmacht geven aan een vertrouwenspersoon. We noemen dat ook wel een levenstestament. Beetje rare naam, want er gaat helemaal niemand dood. Maar jij kunt bij notariële akte een volmacht geven aan je echtgeno(o)te, je partner, een familielid een vriend(in), een combinatie of aan wie jij maar wilt. En die kan, of zij kunnen, jou dan vertegenwoordigen. Op de wijze zoals jij dat hebt bepaald. En daarmee houd je een onbekende, mogelijk eigenzinnige en dure bewindvoerder buiten de deur. Die gevolmachtigde(n) kan/kunnen jou vertegenwoordigen ten aanzien van al je financiële zaken, maar ook voor geneeskundige aangelegenheden en met betrekking tot allerlei praktische en persoonlijke zaken. 

Bij aangelegenheden op het financiële vlak moet je denken aan bankzaken, vermogensbeheer en belastingzaken. Maar ook aan de verkoop van de woning mocht dat aan de orde komen. Bij geneeskundige aangelegenheden kan het gaan om het maken van een keuze voor wel of geen medische behandeling of reanimatie. Wensen op het persoonlijk vlak kunnen zien op persoonlijke verzorging, je uitvaart, sociale contacten en beheer van je profielen op sociale media om maar wat te noemen. 

In Nederland hebben volgens de Koninklijke Notariële Beroepsorganisatie meer dan 1,3 mljoen Nederlanders (2021) al zo'n levenstestament gemaakt. Er is dan ook veel vraag naar. Toch komen wij nog steeds met regelmaat mensen tegen die nog nooit van een levenstestament hebben gehoord en er dus ook niet bij stil hebben kunnen staan wat er gebeurt als het mis gaat. Maar er zijn er ook die het wel weten, maar die er om hun moverende redenen toch voor kiezen om geen levenstestament te maken. Bijvoorbeeld omdat ze voor het geluk zijn geboren, een zondagskind zijn en de overtuiging hebben dat een ongeluk of ziekte hen bespaard blijft. En dat kan natuurlijk ook heel goed. Maar wij zien tot ons leedwezen helaas te veel en te vaak dat mensen het niet geregeld hebben, met alle verdrietige en pijnlijke gevolgen van dien.      

Door het levenstestament door ons te laten opstellen, bereik je dat de banken het erkennen en de vertrouwenspersoon de zaken voor jou dan ook kan waarnemen. Ook ligt de datum vast, kan de akte niet kwijtraken en kunnen we zo gewenst het levenstestament aanbieden bij het Centraal Levenstestamentenregister. De inhoud van het levenstestament is niet zichtbaar, blijft geheim, maar wel kan dan nagegaan worden of er een levenstestament is gemaakt. 

Niet alleen oudere mensen die vrezen voor Alzheimer maken een levenstestament. Wij zien juist ook heel veel jonge mensen. Alleenstaanden. Jonge stellen. Zonder kinderen. Met kinderen. Mensen in de bloei van hun leven; zonder een verhoogd gezondheidsrisico. Want zij willen het geregeld hebben. Niet zo zeer voor zichzelf, maar wel voor degene(n) om wie zij geven. Het maken van een levenstestament is dan ook een uiting van liefde.

Levensverzekering  

Een levensverzekering is een verzekering waarbij de verzekeringnemer periodiek premies betaalt aan de verzekeraar, die bij overlijden van de verzekerde of aan het einde van de looptijd een vooraf overeengekomen uitkering doet aan de begunstigde(n).

Levensverzekering, afkopen

De afkoopwaarde is het bedrag dat een verzekerde ontvangt wanneer hij of zij besluit een levensverzekering voortijdig te beëindigen. Dit bedrag kan lager zijn dan de totale betaalde premies, omdat er kosten en eventuele boetes kunnen worden afgetrokken.

Lichte vereffening

Dit verwijst naar de gerechtelijke vereffening van een nalatenschap nadat alle erfgenamen de nalatenschap beneficiair hebben aanvaard. Hierbij geldt een ontheffing voor bepaalde verplichtingen die wel van toepassing zijn op een door de rechtbank benoemde vereffenaar.

Lineaire hypotheek  

Een lineaire hypotheek is een hypotheekvorm waarbij gedurende de looptijd van de hypotheek jaarlijks een vast bedrag wordt afgelost. Hierdoor neemt de uitstaande schuld geleidelijk af, waardoor ook de rentelasten proportioneel verminderen.

Loonbelasting  

Dit is een bedrag dat door de werkgever wordt ingehouden op het loon van een werknemer als voorafbetaling op de verschuldigde inkomstenbelasting. Dit wordt ook wel loonbelasting genoemd.

M

Maatschap

Wanneer je begint met ondernemen, komt er een moment waarop je moet beslissen welke rechtsvorm het beste bij jou past. Kies je voor een eenmanszaak, een rechtspersoon of ga je een samenwerking aan met anderen? Belangrijke overwegingen hierbij zijn aansprakelijkheid, fiscale behandeling en uitstraling. Er zijn verschillende privaatrechtelijke rechtspersonen, zoals verenigingen, coöperaties, naamloze vennootschappen (NV), besloten vennootschappen met beperkte aansprakelijkheid (BV) en stichtingen. Ook zijn er personenassociaties, waaronder de maatschap, de vennootschap onder firma (vof) en de commanditaire vennootschap (CV). 

Een maatschap is een overeenkomst waarbij twee of meer personen of rechtspersonen samenwerken binnen het kader van een bepaald beroep, zoals advocaat, accountant, tandarts of medisch specialist, met als doel om gezamenlijk behaalde voordelen te delen. Ze brengen geld, goederen, arbeid en/of goodwill in. In een maatschap is elke maat voor een gelijk deel aansprakelijk voor de schulden van de maatschap, waarbij er een maatschapsvermogen is dat primair bedoeld is voor zakelijke schuldeisers. 

De afspraken tussen de maten worden vastgelegd in een maatschapscontract, hoewel dit niet verplicht is maar wel sterk wordt aangeraden. In dit contract staan onder andere:

  • De identiteit van de maten en hun inbreng
  • De verdeling van winst, meestal gebaseerd op de inbreng tenzij anders overeengekomen
  • De verdeling van bevoegdheden

Voordelen van een maatschap zijn onder andere:

  • Eenvoudige oprichting
  • Geen startkapitaal vereist
  • Profiteren van elkaars inbreng
  • Mogelijkheid om personeel aan te nemen
  • Fiscaal voordeel
  • Aanspraak op AOW bij pensionering

Nadelen van een maatschap zijn onder andere:

  • Naleving van de gemaakte afspraken met andere maten is verplicht
  • Privévermogen is deels aansprakelijk, inclusief dat van de partner zonder huwelijkse voorwaarden
Mandeligheid

Mandeligheid is een juridisch begrip dat verwijst naar een situatie waarin meerdere eigenaren gezamenlijk eigenaar zijn van een bepaald stuk grond of een gebouw, waarbij elk van hen een onverdeeld aandeel in het eigendom heeft. Deze gedeelde eigendom kan voorkomen bij bijvoorbeeld gemeenschappelijke erven, paden, wegen, muren of andere gedeelde voorzieningen. Mandeligheid brengt met zich mee dat alle mede-eigenaars gezamenlijk verantwoordelijk zijn voor het onderhoud, gebruik en eventuele kosten die verbonden zijn aan het gemeenschappelijke eigendom.

Makelaar o.g.  

Een bemiddelaar in onroerend goed die namens en voor rekening van anderen handelt, met als doel het tot stand brengen van overeenkomsten betreffende de koop, verkoop, huur of verhuur van onroerend goed.

Mediation

Mediation is een vrijwillige vorm van conflictbemiddeling waarbij een neutrale bemiddelingsdeskundige, de mediator, de communicatie en onderhandelingen tussen partijen begeleidt om vanuit hun werkelijke belangen tot een gezamenlijk gedragen en voor ieder van hen optimaal besluit te komen.

Meenemen van de hypotheek  

Mogelijkheid om bij verhuizing het nieuwe huis in onderpand te geven voor de bestaande hypotheek. 

Meerjaren onderhoudsplan | MJOP

Een overzicht van alle bouwdelen van het pand en wanneer deze aan onderhoud toe zijn. Daarnaast geeft het MJOP ook aan hoeveel dit onderhoud ongeveer zal gaan kosten. Een MJOP zorgt ervoor dat de financiële begroting zorgvuldig opgesteld kan worden en voorkomt dat de leden van de VvE moeten bijbetalen als onderhoud verricht moet worden.

Mentorschap

Als een persoon niet meer in staat is om voor zichzelf te zorgen om verschillende redenen, kan de kantonrechter een belangenbehartiger benoemen. Deze belangenbehartiger kan optreden in de vorm van een curator, bewindvoerder of mentor.

Bij mentorschap richt de zorg van de mentor zich uitsluitend op persoonlijke beslissingen, waarbij de betrokken persoon zelf handelingsbekwaam blijft. De mentor neemt beslissingen met betrekking tot de verzorging, verpleging, behandeling of begeleiding van de persoon in kwestie.

Het instellen van mentorschap heeft tot doel om te voorkomen dat anderen misbruik maken van de kwetsbare positie van een persoon. Dit kan bijvoorbeeld het geval zijn wanneer iemand als gevolg van zijn geestelijke of lichamelijke toestand niet in staat is, of beperkt wordt, om zijn niet-vermogensrechtelijke belangen op een adequate manier te behartigen.

Mentorschap kan vaak worden aangevraagd bij de rechter, zowel door de persoon zelf als door zijn partner of een familielid.

Minuut

Het origineel getekende exemplaar van een authentieke akte, dat door de notaris in zijn kluis wordt bewaard als bewijs van de rechtshandeling.

Ministerieplicht

Het principe dat een notaris bevoegd en verplicht is om opgedragen werkzaamheden te verrichten, tenzij dit in strijd is met het recht, de openbare orde of het doel of gevolg van de handeling kennelijk ongeoorloofd is.

Modelreglement  

Een set van standaardartikelen die door de notaris worden gebruikt bij het opstellen van de splitsingsakte en het splitsingsreglement voor appartementsgebouwen. Deze modelreglementen worden gepubliceerd door de Koninklijke Notariële Beroepsorganisatie en worden aangepast aan veranderende wetgeving en praktijksituaties.

Monument 

Een gebouw of object dat minstens vijftig jaar oud is en is ingeschreven in het Rijksmonumentenregister, omdat het van nationaal belang wordt geacht vanwege zijn cultuurhistorische waarde, architectonische schoonheid of zeldzaamheid.

N

Nalatenschap

Een nalatenschap omvat alle bezittingen en schulden die iemand achterlaat na zijn overlijden.

Nationale Hypotheek Garantie (NHG)

Met Nationale Hypotheek Garantie (NHG) bied je jouw geldverstrekker de zekerheid dat je hypotheekschuld in bepaalde situaties wordt terugbetaald. Als je de hypotheek niet meer kunt dragen vanwege redenen zoals echtscheiding, werkloosheid, inkomensverlies, arbeidsongeschiktheid of het overlijden van je partner, komt NHG tussenbeide. NHG streeft ernaar om jou in je woning te houden. Als dit niet mogelijk is, kan NHG onder bepaalde voorwaarden de restschuld overnemen. In ruil voor deze garantie betaal je een lagere hypotheekrente, maar wel eenmalige kosten.

Je kunt een hypotheek met NHG aanvragen via je geldverstrekker of tussenpersoon. Zij beoordelen of je voldoet aan alle voorwaarden van de Stichting Waarborgfonds Eigen Woningen (de stichting achter NHG).

In het kort

  • Krijg korting op je hypotheekrente.
  • Mocht je de woning buiten jouw schuld moeten verkopen, en brengt deze minder op dan de hypotheek? Dan wordt deze restschuld jou in de meeste gevallen kwijtgescholden.
  • Financier verduurzamingsmaatregelen mee tot 106% van de woningwaarde.
  • Verhoog je bestaande hypotheek voor bijvoorbeeld een verbouwing.
  • Veel mogelijkheden bij veranderingen in je situatie.

De voordelen van NHG 

  • Met een hypotheek met NHG weet je zeker dat deze past bij je inkomen. Omdat je nooit te veel leent, houd je genoeg over voor andere uitgaven.
  • Gaat je relatie uit, overlijdt je partner of er gebeurt iets anders in je leven waardoor je de hypotheek niet meer kunt betalen? Met NHG kun je vertrouwen op een vangnet.
  • De extra zekerheid van NHG belonen geldverstrekkers door een lagere hypotheekrente te berekenen.
  • Een hypotheek met NHG is ook een verantwoorde optie voor senioren, starters en ondernemers.
  • Ook zonder vast contract is het mogelijk om een hypotheek met NHG af te sluiten.
  • Neem de kosten voor verduurzamingsmaatregelen direct mee in je hypotheek. 
  • Ook voor een verbouwing is een hypotheek met NHG mogelijk.
  • Verkoop je je woning met verlies? Dan kan onder bepaalde voorwaarden de restschuld worden kwijt gescholdenJe hoeft de schuld die overblijft dan niet meer te betalen.

Let op

  1. Om voor een lening met NHG in aanmerking te komen mag de koopsom of marktwaarde van de woning niet meer zijn dan €435.000. Als je energiebesparende voorzieningen neemt dan is dit bedrag €461.100.
  2. Je inkomen bepaalt wat je maximaal kunt lenen. Maar ook de manier waarop je dit verdient is belangrijk. Ben je uitzendkracht, ondernemer of heb je juist een vast contract? Met de Keuzehulp Inkomen kom je er snel achter hoe je inkomen voor een hypotheek in jouw situatie berekend wordt. 
  3. Check of je in aanmerking komt voor een Starterslening. Veel gemeenten willen starters daarmee extra kansen bieden. Met een Starterslening kun je bovenop je maximale hypotheek met NHG een extra bedrag lenen. Hier hoef je dan tijdelijk geen rente en aflossing over te betalen. Startersleningen worden verstrekt door het Stimuleringsfonds Volkshuisvesting (SVn).
  4. Als je al weet of je je huis wilt gaan verduurzamen, neem de financiering daarvan dan direct mee in je hypotheek. Hiervoor mag je wat extra lenen. Weet je nog niet precies hoe je de verduurzaming precies wil aanpakken? Geen probleem, met het Energiebespaarbudget heb je geld dan vast klaar staan om het later te benutten. 
  5. Laat je goed adviseren door een hypotheekadviseur. Die weet naast hypotheken ook alles van NHG. En begint hij daar toevallig niet over, vraag er dan zelf naar! 
Natuurlijk persoon

Een individu is een autonome entiteit met rechten en verplichtingen die deelneemt aan het juridisch verkeer.

Netto woonlasten  

Netto huisvestingskosten zijn de werkelijke uitgaven voor een huis na aftrek van alle bijtellingen, aftrekposten en overige kosten.

Nietig besluit  

Een nietig besluit wordt juridisch beschouwd als nooit bestaand. Het betreft besluiten die in strijd zijn met de wet.

Non-conformiteit

Een zaak is non-conform als het niet voldoet aan de eigenschappen die de koper redelijkerwijs mocht verwachten op basis van de koopovereenkomst. Als dit het geval is, kan de koper zich beroepen op non-conformiteit. Dit kan echter niet als de koper wist of kon weten dat de zaak niet aan de overeenkomst voldeed. Bij non-conformiteit moet de koper de verkoper binnen twee maanden na ontdekking schriftelijk in gebreke stellen. Als de verkoper niet aan zijn verplichtingen voldoet, heeft de koper recht op prijsvermindering of ontbinding van de koopovereenkomst.

Normaal gebruik

In de koopovereenkomst staat beschreven wat de koper redelijkerwijs mag verwachten van de woning. Als er twijfel ontstaat over deze eigenschappen, wordt gekeken naar de verklaringen en gedragingen van zowel de verkoper als de koper, en wat zij redelijkerwijs van elkaar mogen verwachten. De bepaling dat de woning geschikt is voor normaal gebruik is een garantie van de verkoper. Voor de uitleg van normaal gebruik wordt gekeken naar wat gangbaar is in het spraakgebruik. De constructie, nutsvoorzieningen en bodemgesteldheid moeten veilig zijn; anders is er sprake van non-conformiteit.

Notulen  

Notulen zijn een verslag van een vergadering waarin alle genomen besluiten worden vastgelegd. Ze moeten worden opgesteld volgens de voorschriften in de statuten.

NV

Wanneer je besluit te gaan ondernemen, komt er een moment waarop je je afvraagt welke rechtsvorm het meest geschikt is. Ga je voor een eenmanszaak, een rechtspersoon, of werk je samen met anderen in een personenassociatie? Belangrijke overwegingen hierbij zijn aansprakelijkheid, fiscale behandeling en uitstraling. Onder de privaatrechtelijke rechtspersonen vallen verenigingen, coöperaties, onderlinge waarborgmaatschappijen, naamloze vennootschappen (NV), besloten vennootschappen met beperkte aansprakelijkheid (BV) en stichtingen. Personenassociaties omvatten de maatschap, de vennootschap onder firma (vof) en de commanditaire vennootschap (CV).

Een NV is een specifiek type rechtspersoon waarbij het maatschappelijk kapitaal verdeeld is in overdraagbare aandelen. De term 'naamloos' duidt erop dat een NV geen register van aandeelhouders hoeft bij te houden, waardoor aandeelhouders in principe anoniem kunnen blijven.

Een aandeelhouder van een NV kan niet persoonlijk aansprakelijk worden gesteld voor handelingen die namens de vennootschap worden verricht. Bovendien is de aandeelhouder niet verplicht om bij te dragen aan verliezen van de vennootschap, tenzij dit het bedrag overschrijdt dat op zijn aandeel behoort te worden gestort.

Bij het oprichten van een NV zijn enkele belangrijke eisen van kracht:

  • Oprichting gebeurt via de notaris, die de notariële akte opstelt met daarin de statuten.
  • Er moet minstens € 45.000 in de vennootschap gestort worden.
  • De akte moet worden ondertekend door elke oprichter en door iedereen die volgens de akte één of meer aandelen neemt.

De voordelen van een NV zijn onder meer:

  • Mogelijkheid om met meerdere personen op te richten, maar ook alleen.
  • Vrij overdraagbare aandelen.
  • Beperkte aansprakelijkheid voor aandeelhouders.
  • Mogelijkheid om personeel aan te nemen.
  • Flexibiliteit met betrekking tot het aantal bestuurders.
  • Fiscale voordelen.
  • Verzekering voor sociale verzekeringen onder bepaalde voorwaarden.

De nadelen van een NV zijn onder andere:

  • Hoge belastingdruk bij lage winst.
  • Vereist minimaal startkapitaal van € 45.000.
  • Geen aanspraak op bepaalde fiscale voordelen zoals zelfstandigenaftrek en MKB-vrijstelling.

Een besloten vennootschap (BV) en een naamloze vennootschap (NV) vertonen gelijkenissen, maar verschillen ook op diverse punten. Zo is het benodigde startkapitaal duidelijk verschillend: bij een NV is minimaal € 45.000 vereist, terwijl dit bij een BV theoretisch slechts één eurocent kan bedragen. Een ander verschil betreft de verhandelbaarheid van aandelen: aandelen van een BV zijn op naam en niet vrij verhandelbaar, terwijl aandelen van een NV vrij overdraagbaar zijn. 

O

Onderhandse akte  

Een akte die zonder notariële tussenkomst is opgesteld.

Ondermaat  

In de meeste koopakten staat vermeld dat er tot een bepaalde grens geen verrekening hoeft plaats te vinden als er minder grond wordt geleverd dan beschreven in de akte.

Ondersplitsing  

Ondersplitsing vindt plaats wanneer een appartementsrecht wordt gesplitst in meerdere appartementsrechten. Dit gebeurt vaak bij panden die op een bepaald moment zijn gesplitst in twee appartementsrechten, zoals bijvoorbeeld de begane grond als appartementsrecht en de bovenwoningen als één appartementsrecht. Als de bovenwoningen vervolgens worden gesplitst in afzonderlijke appartementsrechten, wordt dit ondersplitsing genoemd.

Ongeboren vrucht

Een kind wordt als geboren beschouwd voor zover het in haar belang is; als het levenloos ter wereld komt, wordt het geacht nooit te hebben bestaan.

Ongedaanmaking

Deze verwijst naar het ongedaan maken van de wettelijke verdeling door de echtgenoot, waardoor de kinderen van de erflater hun erfdeel direct kunnen opeisen volgens artikel 4:18 BW (binnen 3 maanden na overlijden).

Onroerende zaak  

Onroerendheid omvat de grond, nog niet gewonnen delfstoffen, met de grond verenigde beplantingen, evenals gebouwen en constructies die blijvend met de grond zijn verbonden, hetzij direct, hetzij door vereniging met andere gebouwen of constructies. Roerend betreft alle zaken die niet als onroerend worden beschouwd.

Een gebouw of constructie wordt als onroerend beschouwd wanneer het duurzaam met de grond is verbonden. Deze definitie omvat twee essentiële kenmerken:

  1. De zaak moet verbonden zijn met de grond, wat wordt beoordeeld aan de hand van gebruikelijke opvattingen in de samenleving; en
  2. De verbinding moet duurzaam zijn.

Bij de beoordeling van de duurzame verbinding met de grond zijn de volgende aspecten van belang:

  • Is de zaak qua aard en opzet bedoeld om blijvend op de locatie te blijven;
  • Bij de beoordeling hiervan wordt rekening gehouden met de intentie van de bouwer, voor zover deze openbaar kenbaar is;
  • De intentie om de zaak blijvend op de locatie te houden moet extern kenbaar zijn;
  • De gebruikelijke opvattingen in de samenleving kunnen niet op zichzelf worden gebruikt om te bepalen of een zaak roerend of onroerend is.
Onroerendezaakbelasting  

Onroerendezaakbelasting (OZB) is een belasting die door de gemeente wordt geheven van bewoners en eigenaren van huizen. De hoogte ervan is afhankelijk van de getaxeerde waarde van het pand. Naast het gebruikersdeel betaalt de eigenaar ook het eigenarendeel.

Ontbindende voorwaarde  

Een ontbindende voorwaarde in een contract. Als niet aan de gestelde voorwaarde wordt voldaan, kan de overeenkomst worden beëindigd. Voorbeelden zijn onder andere een financieringsvoorbehoud, bouwtechnische keuring, verkrijgen van een woonvergunning en Nationale Hypotheek Garantie.

Onwaardig(heid)

Een erfgenaam is onbevoegd om voordeel te halen uit een nalatenschap als hij jegens de erflater heeft misdreven, bijvoorbeeld door hem om het leven te brengen of te beletten een testament op te stellen, enzovoort.

Oproepingstermijn  

De termijn tussen het versturen van de uitnodiging en het houden van een vergadering dient te worden gerespecteerd. Het niet naleven van deze termijn resulteert in een onjuiste organisatie van de vergadering en maakt de genomen besluiten vernietigbaar.

Opslag, rente 

Een verhoging van de basisrente die de bank kan toepassen wanneer je leent zonder Nationale Hypotheek Garantie of wanneer het geleende bedrag meer dan 75% van de executiewaarde bedraagt.

Opstal  

Het fysieke gebouw zelf, los van de bijbehorende grond.

Opstalverzekering  

Verzekering die je huis beschermt tegen schade door gebeurtenissen zoals brand, storm, bliksem en inbraak.

Optie Recht van koop  

Wanneer de verkoper je een optie verleent (recht op aankoop), verbindt hij zich ertoe om gedurende een specifieke periode het huis niet aan anderen aan te bieden.

Oriëntatie-opdracht  

Een opdracht aan een makelaar om een huis te vinden, waarbij de opdracht zowel in tijd als in locatie begrensd kan worden.

Ouderschapsplan

Een ouderschapsplan is een officieel document waarin ouders die uit elkaar gaan, de afspraken met betrekking tot de opvoeding en verzorging van hun kinderen schriftelijk vastleggen. Dit plan is wettelijk verplicht en omvat drie hoofdonderwerpen:

  • De verdeling van zorg- en opvoedingstaken, inclusief afspraken over de verblijfplaats van de kinderen, dagelijkse zorgtaken, omgangsregelingen, betrokkenheid bij school, vrijetijdsbesteding, vakanties en medische zorg.
  • De manier waarop ex-partners elkaar informeren en raadplegen met betrekking tot de kinderen.
  • De kosten van opvoeding en verzorging, inclusief kinderalimentatie.

Bij elke echtscheidingsaanvraag waar minderjarige kinderen bij betrokken zijn, moet een ouderschapsplan worden ingediend. Dit geldt zowel voor gezamenlijke verzoeken van beide ouders als voor eenzijdige verzoeken van één ouder. Als het ouderschapsplan niet wordt toegevoegd, zal de rechter hierom vragen of tijdens de zitting vragen stellen aan beide ouders.

Ouderlijke boedelverdeling  

Testamentaire regeling van voor 1 januari 2003 die inhoudt dat alle bezittingen en schulden van de overleden echtgenoot worden toebedeeld aan de langstlevende echtgenoot, terwijl de kinderen een vordering verkrijgen op de langstlevende.

Overbruggingskrediet  

Een overbruggingslening die wordt gebruikt om de periode tot de verkoop van een oud huis te overbruggen, nadat al een nieuw huis is gekocht. Doorgaans is dit slechts mogelijk voor een beperkte duur.  

Overdrachtsakte  

Notariële akte waarin de aan- en verkoop van een object, zoals onroerend goed of aandelen, wordt vastgelegd.

Overdrachtsbelasting

Overdrachtsbelasting is verschuldigd bij de verwerving van:

  1. Eigendom van een onroerende zaak, zoals een woning, bedrijfspand of stuk grond.
  2. Rechten op onroerende zaken, zoals opstalrecht, erfpachtrecht, of lidmaatschapsrecht van coöperatieve flatverenigingen.
  3. Aandelen in een nv, bv of maatschap waarvan het grootste deel van de bezittingen bestaat uit onroerende zaken.

Het tarief voor overdrachtsbelasting bedraagt 2% voor woningen en bijbehorende aanhorigheden, zoals een garage, en 6% voor alle andere onroerende zaken, zoals bedrijfspanden.

Bij de verwerving van eigendom van een onroerende zaak wordt overdrachtsbelasting berekend over de waarde van de onroerende zaak in het economisch verkeer. Dit is de hoogste verkoopprijs die haalbaar is bij verkoop op de vrije markt.

Voor de verkrijging van een erfpachtrecht, waarbij een vergoeding voor het gebruik van de grond wordt betaald (canon), hangt het belastingbedrag af van de duur van het erfpachtrecht en de hoogte van de canon.

Er zijn diverse vrijstellingen van overdrachtsbelasting. Als de verwerving van een onroerende zaak binnen 6 maanden plaatsvindt nadat de verkoper eigenaar is geworden, kan de belasting verminderd worden. Dit geldt echter alleen als de verkoper overdrachtsbelasting verschuldigd was en hij geen aftrekbare omzetbelasting heeft betaald.

De betaling van overdrachtsbelasting is afhankelijk van de wijze waarop men eigenaar is geworden. Bij een notariële akte handelt de notaris de aangifte en betaling digitaal af. Als er geen notariële akte is, moet men binnen een maand na verwerving aangifte doen en de overdrachtsbelasting betalen. Hiervoor kan een aangifteformulier bij de belastingdienst worden opgevraagd.

Overeenkomst  

Een schriftelijke of mondelinge overeenkomst tussen twee of meer personen.

Overlegscheiding (collaborative divorce)

Bij een overlegscheiding, ook bekend als collaborative divorce, gaan partners in overleg uit elkaar zonder dat daarbij de rechter betrokken is. Deze vorm van scheiden kan van toepassing zijn op huwelijken, geregistreerde partnerschappen of samenlevingscontracten. Het betreft een middenweg tussen mediation en een traditionele echtscheiding, waarbij beide (voormalige) partners een eigen advocaat hebben maar geen confrontatie hebben in de rechtszaal.

Partners komen overeen om te onderhandelen totdat er consensus is bereikt. Om dit proces te begeleiden, wordt een team van deskundigen samengesteld. Dit team bestaat uit de advocaten, een coach, vaak een financieel adviseur en soms andere deskundigen. Dit team organiseert vergaderingen met beide partners.

Een overlegscheiding wordt doorgaans snel afgerond en is over het algemeen ook kosteneffectiever. Het scheiden in overleg vindt plaats in een sfeer van rust en openheid, met respect voor elkaar. Dit leidt tot duurzame oplossingen waar beide partners achter staan en waar meer ruimte is voor persoonlijke wensen en belangen. 

Overwaarde  

Het verschil tussen de vrije verkoopwaarde van een huis en de nog uitstaande hypotheekschuld.

Onderhands

Een onderhandse akte ontstaat wanneer een overeenkomst zonder notariële tussenkomst wordt opgesteld tussen de betrokken partijen. Wordt de overeenkomst echter opgesteld door een notaris of andere bevoegde ambtenaar volgens vastgestelde regels (en medeondertekend), dan spreken we van een authentieke akte.

Ouderlijke boedelverdeling

Oud testamentair stelsel van vóór 1 januari 2003 waarbij alle bezittingen en schulden van de overleden echtgenoot worden toegewezen aan de langstlevende echtgenoot, terwijl de kinderen een vordering krijgen op de langstlevende.

Ouderlijk gezag

Het wettelijke recht en de plicht van ouders om hun minderjarige kinderen te verzorgen, op te voeden en hen juridisch te vertegenwoordigen.

P

Pacht, erfpacht

Een erfpachtrecht is het recht op het gebruik van een stuk grond dat eigendom is van een ander, meestal bij gemeentelijke erfpacht, waarbij de eigenaar de gemeente is.

Parate executie  

De executiebevoegdheid van een hypotheeknemer stelt hen in staat om over te gaan tot de openbare verkoop van een registergoed indien de hypotheekgever/schuldenaar zijn verplichtingen niet nakomt.

Partneralimentatie

Alimentatie is een bijdrage in de kosten die nodig zijn om te voorzien in iemands levensonderhoud. Het betreft een regelmatige betaling die ontvangen wordt of gedaan moet worden. Als iemand niet over voldoende inkomsten beschikt om van te leven, kan alimentatie worden toegekend. Alimentatie moet worden betaald door diegene die een onderhoudsplicht heeft voor een ex-partner of kind die niet in staat is om zelf in hun levensonderhoud te voorzien. Getrouwde en geregistreerde partners, ex-partners en ouders hebben een onderhoudsplicht jegens hun kinderen.

De hoogte van de alimentatie wordt bepaald aan de hand van de inkomsten en uitgaven van zowel de betaler als de ontvanger. Hierbij wordt gekeken naar de behoefte van de ontvanger en de draagkracht van de betaler. De draagkracht verwijst naar het bedrag dat de betaler kan missen. Rechters hanteren hiervoor normen en richtlijnen, bekend als alimentatienormen of tremanormen. Belangrijke aspecten zijn onder meer:

Inkomen:

  • Salaris
  • Inkomsten uit andere bronnen, zoals neveninkomsten
  • Studiefinanciering
  • Uitkeringen
  • Pensioen
  • Huurinkomsten
  • Vermogen
  • Rente en andere vermogensopbrengsten
  • Bijdragen van huisgenoten voor huishoudelijke kosten
  • Andere mogelijke inkomstenbronnen

Uitgaven:

  • Huurkosten
  • Hypotheek- en rentebetalingen, en andere vaste lasten, inclusief het deel van de hypotheek dat nog niet is afbetaald
  • Verzekeringspremies
  • Vaste reiskosten
  • Financiële verplichtingen ten opzichte van anderen, zoals andere alimentatieverplichtingen
  • Kosten voor bijzondere medische zorg
  • Kosten die worden gemaakt om inkomen te verkrijgen, zoals marketingkosten voor zelfstandigen
  • Eventuele schuldaflossingen

Partners kunnen onderling afspraken maken over de duur van de alimentatiebetalingen. Als dit niet lukt, bepaalt de rechter de duur ervan.
Voor wat betreft de duur van de partneralimentatie gelden verschillende regels, afhankelijk van het moment van scheiding:

  • Als de scheiding voor 1 juli 1994 heeft plaatsgevonden, is er geen wettelijke termijn voor partneralimentatie.
  • Bij een scheiding na 1 juli 1994 bedraagt de maximale duur van partneralimentatie twaalf jaar. Dit geldt voor zowel onderling overeengekomen alimentatie als alimentatie die door de rechter is vastgesteld. Verlenging van deze termijn is mogelijk via de rechter.
  • Als het huwelijk korter dan vijf jaar heeft geduurd en er zijn geen kinderen, is de duur van de alimentatie maximaal gelijk aan de duur van het huwelijk.

Per 1 januari 2020 zijn nieuwe regels van kracht geworden voor de partneralimentatie. Deze verandering houdt in dat de maximale duur wordt teruggebracht van twaalf naar vijf jaar. Deze nieuwe regeling is van toepassing op alle scheidingen na deze datum, tenzij er sprake is van een aantal uitzonderingen.

Partijnotaris

Een notaris is doorgaans een beëdigde professional die belast is met het dienen van de belangen van alle partijen. De notaris heeft als hoofdtaak het opstellen van authentieke akten, waarbij wettelijk vereist is dat deze via de notaris worden vastgelegd, of akten waarvan de betrokken partijen vinden dat ze op een juridisch correcte manier formeel moeten worden vastgelegd. De notaris moet onafhankelijk en onpartijdig zijn en dient de belangen van alle betrokken partijen te behartigen op een volstrekt onafhankelijke wijze. Een partijnotaris daarentegen behartigt slechts de belangen van één partij in een transactie en moet dit vooraf kenbaar maken aan alle betrokken partijen. Het niet naleven hiervan kan tuchtrechtelijke gevolgen hebben vanwege het niet handhaven van de vereiste onafhankelijkheid.

Partijnotarissen worden vooral ingeschakeld bij zakelijke transacties, zoals bij de koop of verkoop van een onderneming, waarbij zij adviseren over de beste juridische constructies voor de transactie.

Partnerregistratie  

Sinds 1 januari 1998 kunnen ongehuwde samenwonenden zich officieel laten registreren als partners, waardoor zij praktisch dezelfde rechten verkrijgen als gehuwden.

Passeren  

Een formele handeling waarbij een akte in het bijzijn van een notaris wordt ondertekend.

Pensioen 

Een periodieke gelijkblijvende uitkering die iemand ontvangt na het beëindigen van een ambt wegens het bereiken van een bepaalde leeftijd of wegens invaliditeit, op voorwaarde dat tijdens de ambtsperiode een specifieke premie is betaald.

PEP

PEP  

PEP staat voor "Politically Exposed Person" of in het Nederlands, "politiek prominent persoon".

Een persoon wordt beschouwd als een politiek prominent persoon indien hij of zij een of meer van de volgende functies vervult:

  • Staatshoofd, regeringsleider, minister, onderminister of staatssecretaris.
  • Lid van het parlement of een soortgelijk wetgevend orgaan.
  • Bestuurslid van een politieke partij.
  • Lid van een hooggerechtshof, constitutioneel hof of andere hoge rechterlijke instantie die uitspraken doet waarvan, behalve in uitzonderlijke omstandigheden, geen hoger beroep mogelijk is.
  • Lid van een rekenkamer of een raad van bestuur van een centrale bank.
  • Ambassadeur, zaakgelastigde of hoge officier van de strijdkrachten.
  • Bestuurslid, plaatsvervangend bestuurslid, lid van de raad van bestuur of een vergelijkbare functie bij een staatsbedrijf.
  • Bestuurder, plaatsvervangend bestuurder, lid van de raad van bestuur of houdt een vergelijkbare functie bij een internationale organisatie.

Een persoon wordt beschouwd als een familielid van een politiek prominent persoon als:

  • Hij of zij de echtgenoot of geregistreerd partner van een politiek prominent persoon is, of als een persoon die als gelijkwaardig met de echtgenoot van een politiek prominent persoon wordt beschouwd (bijvoorbeeld een persoon die samenwoont met een politiek prominent persoon).
  • Hij of zij een kind van een politiek prominent persoon is.
  • Hij of zij de echtgenoot of geregistreerd partner van een kind van een politiek prominent persoon is, of als een persoon die als gelijkwaardig met de echtgenoot van dat kind wordt beschouwd (bijvoorbeeld een persoon die samenwoont met dat kind).
  • Hij of zij een ouder is van een politiek prominent persoon.
  • Een persoon wordt beschouwd als een persoon die bekend staat als naaste geassocieerde van een politiek prominent persoon als:
  • Hij of zij een persoon is van wie bekend is dat hij of zij samen met een politiek prominent persoon de uiteindelijke belanghebbende is van een juridische entiteit of juridische constructie, of die nauwe zakelijke relaties heeft met een politiek prominent persoon.
  • Hij of zij de enige uiteindelijke belanghebbende is van een juridische entiteit of juridische constructie die is opgezet ten behoeve van de feitelijke begunstiging van een politiek prominent persoon.

PEP-verklaring

Een verklaring waarin wordt bevestigd of de ondertekenaar op het moment van ondertekening van de verklaring, of in het jaar voorafgaand aan de datum van ondertekening van de verklaring:
a. al dan niet een politiek prominent persoon bent (geweest); en/of
b. al dan niet een familielid van een politiek prominent persoon bent (geweest); en/of
c. al dan niet een persoon bent (geweest) die bekend is als naaste geassocieerde van een politiek prominent persoon.
 

Perceel

Grond met gebouwen erop dat officieel is geregistreerd bij het kadaster.

Personenassociatie

Een personenassociatie is een juridische entiteit waarbij twee of meer personen zich verenigen om een gemeenschappelijk doel te bereiken, zoals het uitoefenen van een handelsactiviteit, zonder dat er sprake is van een rechtspersoonlijkheid zoals bij een vennootschap.

Plaatsvervulling  

Voorrecht dat enkel geldt voor afstammelingen van een kind, broer, zus, grootouder of overgrootouder, mits deze voorouder rechtmatig deel uitmaakte van een nalatenschap en niet meer in leven is, onwaardig is bevonden, onterfd is, afstand heeft gedaan van het erfdeel, of waarbij het erfrecht is vervallen.

Preventief onderhoud  

Onderhoud dat wordt uitgevoerd om mogelijke toekomstige gebreken te vermijden.

Protocol

Documentatie zoals aktes, notariële verklaringen, registers, afschriften, repertoria en kaartsystemen die onder de verantwoordelijkheid van de notaris vallen.

Provisie, afsluit  

Kosten die in rekening worden gebracht door de bank bij het afsluiten van een hypotheek, meestal 1% van het totale leenbedrag.

Q

Quasi-wettelijke verdeling (QWV)

De quasi-wettelijke verdeling (hierna: 'QWV') is een testamentaire variant van de wettelijke verdeling (art. 4:13 BW). De termijn om de wettelijke verdeling ongedaan te maken, namelijk drie maanden vanaf het moment van openvallen van de nalatenschap (art. 4:18 BW), wordt in de praktijk als erg kort ervaren. Binnen deze periode bevindt de langstlevende echtgenoot zich doorgaans nog in een rouw- en verwerkingsproces. Om deze reden is de QWV in de praktijk geïntroduceerd.

Bij de QWV wordt de wettelijke verdeling buiten toepassing verklaard. Zowel de langstlevende echtgenoot als de kinderen, die als erfgenamen zijn benoemd, bevinden zich bij het openvallen van de nalatenschap in een onverdeelde situatie. Vervolgens krijgt de langstlevende echtgenoot in het testament de bevoegdheid of verplichting, via afwikkelingsbewind, executeursbenoeming en/of testamentaire last, om een verdeling tot stand te brengen conform de wettelijke verdeling. In tegenstelling tot de wettelijke verdeling, treedt deze verdeling niet automatisch in werking. Er moeten nog afzonderlijke leveringshandelingen plaatsvinden.

Quorum

Het quorum is het minimaal aantal aanwezige stemmen op een vergadering dat nodig is om geldige besluiten te kunnen nemen. Besluiten genomen in een vergadering waarin minder dan het quorum aanwezig is, zijn nietig. Stakende stemmen worden meegeteld voor het quorum.

R

Rechtspersoon

Rechtssubjecten zijn entiteiten die zelfstandig kunnen deelnemen aan juridische transacties. Binnen het Nederlandse recht worden twee hoofdtypen rechtssubjecten onderscheiden:

  1. Natuurlijke personen: Dit zijn individuele mensen die vanzelfsprekend rechten en plichten hebben en zelfstandig kunnen participeren in het juridische domein.
  2. Rechtspersonen: Voor entiteiten zoals organisaties is een juridische structuur vereist om zelfstandig deel te nemen aan het juridische verkeer. Deze juridische structuur wordt aangeduid als een rechtspersoon. Zodra entiteiten of groepen mensen worden opgericht als rechtspersoon, kunnen ze als volwaardige en handelingsbekwame entiteiten deelnemen aan juridische transacties. Een rechtspersoon kan, net als een natuurlijke persoon, bezittingen en verplichtingen hebben, contracten afsluiten, gerechtelijke procedures voeren en worden aangesproken.

Verschillende soorten rechtspersonen worden onderscheiden volgens de wet:

  • Publiekrechtelijke rechtspersonen, zoals de staat, provincies en gemeenten.
  • Kerkgenootschappen en hun zelfstandige onderdelen en lichamen.
  • Privaatrechtelijke rechtspersonen, die worden onderverdeeld in zes typen: verenigingen, coöperaties, onderlinge waarborgmaatschappijen, naamloze vennootschappen, besloten vennootschappen met beperkte aansprakelijkheid en stichtingen.

Om in aanmerking te komen voor juridische aansprakelijkheid, moet een rechtspersoon een eigen identiteit hebben die aan bepaalde wettelijke eisen voldoet, zoals naam, rechtsvorm en vestigingsplaats. Bij de oprichting van een rechtspersoon moeten ook statuten worden opgesteld, die de regels bevatten waardoor de rechtspersoon wordt geleid. De statuten bepalen het interne en externe functioneren van de rechtspersoon en omvatten doorgaans het doel van de rechtspersoon, wat vaak bepalend is voor de keuze van de rechtsvorm. Zo zijn stichtingen en verenigingen bijvoorbeeld geschikt voor ideële en sociale doeleinden, terwijl coöperaties geschikt zijn voor commerciële activiteiten.

Vertegenwoordiging van een rechtspersoon wordt uitgevoerd door een of meer bestuurders, aangezien de rechtspersoon zelf geen rechtshandelingen kan verrichten. Deze bestuurders handelen namens de rechtspersoon en vertegenwoordigen deze in juridische zaken. De handtekening van een bestuurder geldt als die van de rechtspersoon.

Hoewel rechtspersonen, net als natuurlijke personen, aansprakelijk zijn voor hun handelingen, hebben ze een gescheiden vermogen. Dit betekent dat bestuurders alleen de rechtspersoon binden en niet persoonlijk aansprakelijk zijn voor eventuele tekortkomingen of schulden van de rechtspersoon. In geval van verwijtbaar slecht bestuur kunnen bestuurders echter wel persoonlijk aansprakelijk worden gesteld. Over het algemeen draagt de rechtspersoon de verantwoordelijkheid voor haar eigen verplichtingen.

Recht van overgang

Erf- en schenkbelasting is verschuldigd bij de overdracht van bepaalde binnenlandse vermogensbestanddelen (zoals onroerend goed) van een persoon die zijn of haar laatste woonplaats in het buitenland had, zowel bij vererving als bij schenking.

Recht van opstal  

Natrekking is het juridische principe waarbij als iemand iets bouwt op de grond van een ander, de eigenaar van die grond automatisch ook eigenaar wordt van het gebouw. Om natrekking te voorkomen, kan een recht van opstal worden gevestigd. Hierbij wordt de opstalhouder eigenaar van het gebouw, maar niet van de grond. De eigenaar van de grond die dit recht verleent, wordt de opstalgever genoemd. Het opstalrecht wordt gevestigd voor een bepaalde periode en kan vergezeld gaan van een tegenprestatie, de retributie. Het recht van opstal kan ontstaan door vestiging bij notariële akte of door verjaring. Er zijn verschillende soorten opstalrechten, waaronder zelfstandig recht van opstal en afhankelijk recht van opstal, afhankelijk van andere rechten zoals erfpacht, huur of pacht.

Rechtskeuze

Rechtskeuze in het notariaat verwijst naar de mogelijkheid voor partijen om zelf de toepasselijke wetgeving te kiezen voor de regeling van hun rechtsverhouding. Dit houdt in dat partijen bij het opstellen van een overeenkomst of akte kunnen beslissen welk recht van toepassing zal zijn op de inhoud en uitvoering ervan. Deze keuze kan van invloed zijn op verschillende aspecten van de transactie, waaronder de rechten en plichten van de betrokken partijen, de interpretatie van bepalingen en de geldigheid van de overeenkomst. Het maken van een rechtskeuze vereist vaak deskundig advies en zorgvuldige overwegingen van de betrokken partijen, omdat de keuze gevolgen kan hebben voor hun rechtspositie en de uitkomst van eventuele geschillen.

Rechtskundig adviseur

Een rechtskundig adviseur is een persoon met juridische scholing of kennis die lid is van de Nederlandse Vereniging van Rechtskundige Adviseurs (NVRA), opgericht in 1928.

Registergoed

Registergoederen zijn goederen waarvan de overdracht of vestiging vereist dat ze worden ingeschreven in specifieke openbare registers. Voorbeelden hiervan zijn onroerende zaken zoals grond, woningen en bedrijfspanden, evenals geregistreerde schepen en luchtvaartuigen.

Rentebedenktijd  

Tijdframe waarbinnen je de mogelijkheid hebt om te beslissen wanneer je een (volgende) rentevaste periode wilt laten ingaan.

Bouwrente: De rente die je verschuldigd bent vanaf het moment van ondertekening van het koopcontract tot aan de oplevering van je nieuwbouwwoning.

Contractrente: De afgesproken rentevoet; de rente die van toepassing is op een nieuwe hypotheek op het moment van afsluiten.

Rentegarantie: Een hypotheekofferte waarin de aangeboden rente gedurende een bepaalde periode vaststaat, zelfs als de kapitaalmarktrente in de tussentijd stijgt.

Renteherziening: Een rentevoorstel dat door de bank wordt gedaan tegen het einde van de rentevaste periode.

Variabele rente: Hypotheekrente die fluctueert met de rentestand op de kapitaalmarkt, doorgaans lager dan de rente die voor een vastgestelde periode wordt vastgezet.

Rentevaste termijn: De periode waarin je hypotheekrente vastligt, ongeacht schommelingen in de marktrente. De keuzemogelijkheden hierin zijn doorgaans beperkt bij de meeste hypotheekverstrekkers.

Rentevormen: Verschillende typen hypotheekrente, zoals variabel of vast voor een specifieke periode, al dan niet met een bedenktijd voor de rente.

Effectieve rente: De daadwerkelijke renteopbrengst voor de bank, meestal hoger dan het opgegeven rentepercentage omdat dit ook de afsluitkosten en het tijdstip van rentebetaling omvat.

Rente, bouw 

De rente die je verschuldigd bent vanaf het moment van ondertekening van het koopcontract tot aan de oplevering van je nieuwbouwwoning.

Rente, contract  

De afgesproken rentevoet; de rente die op dat moment van toepassing is voor een nieuwe hypotheek.

Rentegarantie  

Een hypotheekofferte waarin de aangeboden rente gedurende een bepaalde periode vast blijft, zelfs als de kapitaalmarktrente tussentijds stijgt.

Renteherziening 

Een voorstel voor renteaanpassing dat door de bank wordt gedaan wanneer je rentevaste periode afloopt. 

Rente, variabele  

Hypotheekrente die fluctueert met de rentestand op de kapitaalmarkt, doorgaans lager dan de rente die voor een vastgestelde periode wordt vastgezet. 

Rentevaste periode 

De periode waarin je hypotheekrente vastligt, ongeacht schommelingen in de marktrente. De keuzemogelijkheden hierin zijn doorgaans beperkt bij de meeste hypotheekverstrekkers.

Rentevormen

Verschillende typen hypotheekrente, zoals variabel of vast voor een specifieke periode, al dan niet met een bedenktijd voor de rente.

Rente, werkelijke  

De daadwerkelijke renteopbrengst voor de bank, meestal hoger dan het opgegeven rentepercentage omdat dit ook de afsluitkosten en het tijdstip van rentebetaling omvat.

Reservefonds  

Een fonds bestemd voor gemeenschappelijke uitgaven betreffende een appartementencomplex, vermeld op de balans. Jaarlijks wordt een bedrag gereserveerd voor toekomstig onderhoud. Het dient als spaarpot om onderhoudskosten te kunnen dekken.

Retentierecht

Als een schuldeiser een zaak van de schuldenaar onder zich heeft, heeft hij het recht om deze zaak in bezit te houden totdat zijn vordering is voldaan. Dit wordt het retentierecht genoemd. Neem bijvoorbeeld een situatie waarin een horlogemaker het gerepareerde horloge onder zich houdt totdat de rekening is betaald. Niet elke zaak kan echter zomaar door de schuldeiser worden vastgehouden met een beroep op het retentierecht. Er zijn drie voorwaarden waaraan moet worden voldaan voor een geldig beroep op het retentierecht:

1.      De vordering moet opeisbaar zijn. Dit betekent dat er geen overeengekomen termijn voor betaling is, of als er wel een termijn is, deze termijn verstreken is.
2.      Er moet voldoende samenhang zijn tussen de zaak die de schuldeiser vasthoudt en de vordering die nog niet is voldaan.
3.      De schuldeiser moet de feitelijke macht over de zaak hebben, wat betekent dat hij de zaak daadwerkelijk in bezit moet hebben.

Risicoaansprakelijkheid (kwalitatieve aansprakelijkheid)

Bij risicoaansprakelijkheid speelt schuld geen rol. Iemand is aansprakelijk voor de schade die door een ander wordt veroorzaakt zonder dat de aangesprokene zelf enig verwijt treft. Er is sprake van een bepaalde hoedanigheid of rol op basis waarvan iemand aansprakelijk gehouden kan worden.

  • Heb je kinderen, dan kun je als ouder (in sommige gevallen) aansprakelijk worden gesteld voor de onrechtmatige gedragingen van je kind.
  • Ben je huiseigenaar, dan kun je aansprakelijk worden gesteld voor de schade die is ontstaan door vallende dakpannen van je woning.
  • Heb je een hond, dan kun je als hondenbezitter aansprakelijk worden gesteld voor de schade die is ontstaan wanneer je hond iemand bijt.
  • Ook in de hoedanigheid van werkgever kun je aansprakelijk worden gesteld, namelijk voor de fouten van je werknemers. Dit is ook een vorm van risicoaansprakelijkheid en wordt werkgeversaansprakelijkheid genoemd.
Roerende zaken

Alle zaken die niet onroerend zijn.

Royement

Royement
Royement is een juridische term die verwijst naar de actie van het annuleren, schrappen of beëindigen van een registratie, inschrijving, abonnement, lidmaatschap of contractuele verplichting. Het wordt vaak gebruikt in verschillende contexten, zoals bij verzekeringen, hypotheekregistraties, lidmaatschappen bij verenigingen, enzovoort. Royement impliceert dat een bepaalde registratie of verplichting niet langer van kracht is en dat de rechten of voordelen die eraan verbonden zijn, komen te vervallen.

S

Soorten mediation

Echtscheiding mediation
Een scheiding is een lastige, enerverende en emotionele periode. Waar is het belang van kinderen mee gediend? Wat moet er gebeuren met de gezamenlijke woning en de hypotheek? Hoe wordt er in het levensonderhoud, alimentatie, voorzien. Wat is de behoefte en wat is de draagkracht. Kom je er met elkaar niet goed uit?  Onder onze begeleiding leer je afstand van elkaar te nemen als partners, maar tegelijkertijd als ouders wel met elkaar in contact te blijven. Stap voor stap worden alle deelproblemen in kaart gebracht, waarna er wordt gezocht naar oplossingen die recht doen aan het belang van alle partijen. Als er minderjarige kinderen zijn, moet er een ouderschapsplan worden opgesteld. Daar helpen wij jullie bij. Ook de juridische verdeling (tenaamstelling) van de woning en het aanpassen van jullie testamenten kan meteen worden geregeld. Daarna kun je, verlost van veel zorgen, allebei weer een nieuwe periode van je leven ingaan.

Erfenis mediation
Wanneer een dierbare overlijdt, is dat al droevig genoeg. Soms is het ook nog het begin van onenigheid in de familie over de verdeling van de erfenis. Gevoelens van verdriet, boosheid en jaloezie kunnen het rouwproces dan flink in de weg staan. Als expert op het gebied van erfrecht en met inzet van onze vaardigheden kunnen wij je helpen toch tot een goede afwikkeling te komen. Wanneer een oplossing wordt bereikt, kunnen de afspraken meteen worden opgesteld in een vaststellingsovereenkomst of in een akte van verdeling.

Burenruzie mediation
Een burenruzie begint vaak met iets kleins: een ergernis over een luidruchtig feestje of een boom die zonlicht ontneemt. Als praten niet helpt en er een conflictsituatie ontstaat, kunnen wij bemiddelen. Als deskundige op het gebied van het burenrecht zoeken wij met alle betrokken partijen naar een oplossing die voor iedereen acceptabel is. De afspraken kunnen meteen worden vastgelegd in een rechtsgeldig convenant. Hierdoor wordt de omgang met je buren genormaliseerd en voorkom je verdere escalatie van het conflict.

Zakelijke mediation
In het bedrijfsleven en zeker ook bij familiebedrijven kunnen zich allerlei conflicten voordoen.  Van onenigheid over de besluitvorming in de onderneming, de winstdeling, investeringen tot en met de bedrijfsopvolging en meer. Als deskundige op het gebied van het ondernemingsrecht kunnen wij partijen helpen bij het zoeken naar een oplossing van hun conflict.  

Samenlevingscontract

In een samenlevingscontract leggen partners vast welke gelden en goederen van beide partners gezamenlijk zijn. Partners hebben de vrijheid om zelf te bepalen wat er in het samenlevingscontract wordt opgenomen, aangezien er geen verplichte onderdelen zijn volgens de wet. Echter, de belastingdienst en pensioenfondsen vereisen dat er een zorgplicht naar elkaar wordt opgenomen voor fiscaal partnerschap en het partnerpensioen.

Wat kan er in een samenlevingscontract worden opgenomen? Meestal worden de volgende punten behandeld:

-          Afspraken over financiële bijdragen ten behoeve van elkaars levensonderhoud.
-          Verdeling van de kosten voor de woning.
-          Pensioenregelingen.
-          Verdeling van bezittingen in geval van een scheiding.
-          Procedures bij overlijden van een van de partners.

Om een samenlevingscontract af te sluiten, moeten beide partners aan enkele voorwaarden voldoen:

1.      Beide partners zijn ouder dan 18 jaar (meerderjarig).
2.      Geen van beide partners staat onder curatele.

Saisine

Automatische opvolging door erfgenamen in de vermogensrechten, bezittingen en schulden van de overledene, vastgelegd in artikel 4:182 BW, waarbij zij gezamenlijk bevoegd zijn tot beschikking.

Scheidingsmediation

Mediation bij echtscheiding is een alternatieve methode voor geschillenbeslechting om een huwelijk, geregistreerd partnerschap of samenlevingsovereenkomst te ontbinden. Hierbij treedt één mediator op voor beide partners, meestal een notaris, met als doel dat beide partijen tot overeenstemming komen en op een goede manier uit elkaar gaan.

Tijdens het onderhandelingsproces worden verschillende onderwerpen besproken, zoals het ouderschapsplan, partneralimentatie, vermogensverdeling, pensioenregeling, enzovoort. De gemaakte afspraken worden vastgelegd in een echtscheidingsconvenant, dat door beide partijen wordt ondertekend en ingediend bij de rechtbank.

Mediation bij echtscheiding biedt verschillende voordelen:
-          De scheiding verloopt sneller.
-          Partners hebben zelf de controle over de gemaakte afspraken.

 

Schenking

Schenking is een overeenkomst waarbij de begiftigde wordt verrijkt zonder dat daar een tegenprestatie tegenover staat, wat kan bestaan uit geld, roerende of onroerende goederen. Dit komt vaak voor tussen ouders en kinderen en is onderworpen aan schenkbelasting.

Schenkingsrecht

Belasting die verschuldigd is over een schenking ontvangen van een in Nederland wonende persoon.

Servicekosten 

Servicekosten zijn de maandelijkse betalingen die eigenaren/VvE-leden doen aan de VvE. Deze kosten worden vastgesteld op basis van de begroting, waarin wordt vermeld welke kosten de VvE verwacht te hebben, inclusief een reservering voor groot onderhoud.

Staaksgewijs 

Per familietak, bijvoorbeeld een broer met zijn kinderen vormt één tak, terwijl een zuster met haar kinderen een andere tak vormt.

Sommen ineens

Gelden waarop onder bepaalde voorwaarden aanspraak kan worden gemaakt door minderjarige kinderen en soms ook door meerderjarige kinderen; deze zijn te vinden in afdeling 2 van titel 3 van Boek 4 van het Burgerlijk Wetboek.

Statuten

Statuten zijn regels en fundamentele bepalingen die de basis vormen van een organisatie. De statuten moeten worden vastgelegd bij een notaris. De notaris stelt een oprichtingsakte op waarin de statuten zijn opgenomen. Vervolgens worden de statuten gedeponeerd in het handelsregister van de Kamer van Koophandel. De inhoud van de statuten varieert afhankelijk van de rechtspersoon, oftewel de gekozen rechtsvorm. De statuten van verschillende rechtspersonen bevatten onder andere:

Stichting
-          Naam van de stichting
-          Vestigingsplaats
-          Doel van de stichting
-          Procedure voor benoeming en ontslag van bestuurders
-          Bestemming van het vermogen bij ontbinding van de stichting

Vereniging
-          Naam van de vereniging
-          Vestigingsplaats
-          Doel van de vereniging
-          Verplichtingen van de leden jegens de vereniging
-          Procedure voor bijeenroeping van de Algemene Ledenvergadering
-          Bestemming van het eigen vermogen van de vereniging bij beëindiging

BV en NV
-          Naam
-          Vestigingsplaats
-          Beschrijving van de activiteiten
-          Doel
-          Maatschappelijk kapitaal
-          Procedure voor benoeming van bestuurders
-          Bevoegdheden van verschillende organen en de vergaderprocedures
-          Overdracht van aandelen

Schuldeiser

Een persoon die een vordering heeft, bijvoorbeeld omdat hij of zij geld heeft uitgeleend aan iemand anders.

Schuldenaar

Een persoon die een schuld heeft aan een ander, bijvoorbeeld omdat hij of zij geld heeft geleend van iemand anders.

Schulden der nalatenschap

De schulden van de nalatenschap omvatten onder andere de niet-vervallen schulden, uitvaartkosten, executeurskosten, vereffeningskosten, erfbelasting, legitieme porties en legaten, zoals vastgelegd in artikel 4:7 BW.

Schone grond verklaring  

Verklaring die bevestigt dat de aangekochte grond vrij is van schadelijke stoffen.

Slapende Vereniging van Eigenaars

Een inactieve VvE, ook wel een slapende VvE genoemd, is een Vereniging van Eigenaren waarin geen vergaderingen worden gehouden, geen bijdragen worden betaald, en geen begroting is opgesteld. Bovendien is deze VvE niet ingeschreven bij de Kamer van Koophandel. Kortom, een slapende VvE is passief en er gebeurt weinig. Dit kan problemen veroorzaken wanneer er onderhoudswerkzaamheden moeten worden uitgevoerd; vaak worden de leden dan geconfronteerd met onverwachte kosten en moeten ze aanzienlijke bedragen in de VvE-kas storten om het onderhoud te bekostigen. Bovendien verstrekken banken tegenwoordig geen hypotheek meer als de VvE inactief is. Het is daarom van belang om te zorgen voor een gezonde en actieve VvE.

Spaarhypotheek  

Een spaarhypotheek is een hypotheekvorm waarbij gedurende de looptijd geen aflossingen worden gedaan, maar waarbij gespaard wordt voor een einduitkering waarmee aan het einde van de looptijd de hypotheekschuld in één keer wordt afgelost.

Splitsingsakte of splitsingsreglement

De splitsingsakte is een notariële akte die wordt opgesteld om een pand te kunnen splitsen in appartementsrechten. In deze akte wordt beschreven welke appartementsrechten er zijn en wat het aandeel is van elk van deze rechten in de kosten van de VvE. Daarnaast kan de akte bepalingen bevatten over verschillende verdeelsleutels. Het reglement van de VvE, ook wel het splitsingsreglement genoemd, is een onderdeel van de splitsingsakte en bevat de rechten en plichten van de VvE en de verschillende appartementseigenaren. In de splitsingsakte wordt meestal verwezen naar een modelreglement, waarop de akte wijzigingen of aanvullingen kan bevatten.

Splitsingstekening

De splitsingstekening is een onderdeel van de splitsingsakte en betreft een plattegrond waarop genummerd staat aangegeven welke appartementsrechten er zijn en welke ruimtes gemeenschappelijk zijn.

Successierecht - erfbelasting

De splitsingstekening is een onderdeel van de splitsingsakte en betreft een plattegrond waarop genummerd staat aangegeven welke appartementsrechten er zijn en welke ruimtes gemeenschappelijk zijn.

Successiewet

De Successiewet is de wet waarin het schenkingsrecht, successierecht en recht van overgang zijn geregeld.

Surséance van betaling

Surseance van betaling is een door de rechter verleend tijdelijk uitstel van betaling, bijvoorbeeld wanneer iemand op korte termijn niet in staat is al zijn schulden te voldoen, maar verwacht wordt dit op een later moment wel te kunnen doen. Hierop volgt doorgaans een regeling met de schuldeisers of een staat van faillissement.

T

Tag Along

Tag along-rechten zijn bepalingen in overeenkomsten tussen investeerders en kapitaalzoekers, of tussen aandeelhouders onderling, die bedoeld zijn om minderheidsaandeelhouders van een bedrijf te beschermen. Deze rechten zijn gerelateerd aan drag along-rechten, die tot doel hebben de meerderheidsaandeelhouder vrijheid te geven bij een aandelenverkoop. Het begrip "tag along" is rechtstreeks overgenomen uit het Engels door Nederlandse professionals. De term "tag along drag along", die vaak wordt gebruikt, heeft op zichzelf geen inhoudelijke betekenis.

Tag along: betekenis en achtergrond

Minderheidsaandeelhouders van een B.V. of N.V. hebben over het algemeen beperkte vrijheid om hun aandelen te verkopen volgens de aandeelhoudersovereenkomst. De meerderheidsaandeelhouder heeft doorgaans meer handelingsvrijheid vanwege een groter stemrecht in de aandeelhoudersvergadering.

Tag along-clausule: recht om mee te verkopen

Wanneer de meerderheidsaandeelhouder zijn belang in het bedrijf wil verkopen, geeft een tag along-clausule in de aandeelhoudersovereenkomst de minderheidsaandeelhouder automatisch het recht om mee te doen aan de verkoop. De aandeelhoudersovereenkomst kan bepalen dat dit onder dezelfde voorwaarden of vergelijkbare voorwaarden gebeurt als die de meerderheidsaandeelhouder hanteert.

Tag along-rechten: vrij onderhandelbaar

Tag along-rechten zijn vrij onderhandelbaar en kunnen verschillend worden ingevuld, zoals de meeste zaken die tussen aandeelhouders worden geregeld. Ze kunnen bijvoorbeeld bepalen dat de minderheidsaandeelhouder het recht heeft om deel te nemen aan onderhandelingen over de verkoop van aandelen. Ook kunnen tag along-clausules bepalingen bevatten die minderheidsaandeelhouders vrijwaren van aansprakelijkheid voor onjuiste beweringen van de meerderheidsaandeelhouder.

Tag along-clausule: toepassing in verschillende overeenkomsten

Tag along-clausules kunnen worden opgenomen in verschillende overeenkomsten die relevant zijn voor venture capital-investeringen, zoals het term sheet, de participatieovereenkomst en de aandeelhoudersovereenkomst.

Taxatie  

Het bepalen van de waarde van grond en een woning door een taxateur op basis van de principes van de taxatieleer.

Taxatierapport  

Een verslag waarin de bevindingen van de taxatie worden vastgelegd.

Testament

Een testament, ook bekend als uiterste wilsbeschikking, is een notariële akte waarin je aangeeft wie je erfgenamen zijn en hoe je vermogen verdeeld moet worden na je overlijden. Deze akte bevat jouw laatste wil.

Elk testament wordt op maat gemaakt. Hieronder volgen enkele veelvoorkomende soorten testamenten:

1.      Testament met wettelijke verdeling
2.      Testament met quasi-wettelijke verdeling
3.      Testament voor alleenstaanden
4.      Testament voor stellen zonder kinderen
5.      Testament met vruchtgebruik
6.      Ondernemerstestament
7.      Testament met tweetrapsmaking
8.      Testament voor digitale nalatenschap (Social Media testament)
9.      Combinatietestament
10.  Holografisch (handgeschreven of gesloten) testament
11.  Testament voor militairen (Krijgsman testament)

Testamentaire last

Het geheel van regels dat van toepassing is wanneer de overledene de verdeling van zijn nalatenschap bij testament heeft vastgelegd, in tegenstelling tot de wettelijke verdeling bij versterf. Deze regels kunnen een verplichting inhouden die in het testament is opgelegd aan de erfgenamen, individueel of gezamenlijk, of aan specifieke legatarissen, die niet bestaat uit het toewijzen van een legaat.

Testamentaire last

Erfrecht, testamentair erfrecht is de mogelijkheid om bij testament af te wijken van het wettelijk erfrecht.

Toestemming ex artikel 1:88 BW

De vereiste toestemming zoals vastgelegd in artikel 1:88 van het Burgerlijk Wetboek in Nederland. Dit artikel bepaalt dat een echtgenoot toestemming nodig heeft van de andere echtgenoot voor bepaalde rechtshandelingen, zoals het aangaan van een overeenkomst tot het kopen, vervreemden of bezwaren van registergoederen (zoals onroerend goed) en het aangaan van overeenkomsten die buiten de normale uitoefening van het beroep of bedrijf vallen. Deze toestemming is van belang om de belangen van beide echtgenoten te beschermen en conflicten te voorkomen.

Tophypotheek 

Een basishypotheek financiert doorgaans tot 75% van de executiewaarde van het vastgoed, waarover de basisrente wordt betaald. Als het inkomen en de waarde van het pand dit toelaten, kan een hogere hypotheek worden verkregen, tot bijvoorbeeld 100% of 125% van de executiewaarde, wat bekend staat als een tophypotheek.

Transportakte  

Synoniem voor akte van levering of notariële overdrachtsakte.

Tweetrapsmaking  

Een benoeming als erfgenaam waarbij wordt bepaald dat de erfenis na het overlijden van de erfgenaam, ook wel de bezwaarde genoemd, toekomt aan een specifieke persoon, bekend als de verwachter.

U

Uiterste wil

Testament.

Uitleg

Deze verwijzing betreft artikel 4:46 BW, waarin wordt voorgeschreven dat bij de interpretatie van een testament rekening moet worden gehouden met de verhoudingen die de opsteller van het testament duidelijk wil regelen, evenals de omstandigheden waarin het testament is opgesteld.

Uitsluitingsclausule  

Een clausule die voorkomt dat een schenking of erfenis onderdeel wordt van een gemeenschap van goederen.

V

Variabele rente  

Hypotheekrente die varieert in overeenstemming met de rente op de kapitaalmarkt. Het tarief ligt doorgaans lager dan bij een vastrentende lening die voor één of meerdere jaren wordt afgesloten.

Vennootschap onder firma (vof)

Bij het starten van een onderneming rijst de vraag welke rechtsvorm het meest geschikt is. Overwegingen zijn onder meer aansprakelijkheid, fiscale behandeling en uitstraling. Onder de privaatrechtelijke rechtspersonen vallen verenigingen, coöperaties, onderlinge waarborgmaatschappijen, naamloze vennootschappen (NV), besloten vennootschappen met beperkte aansprakelijkheid (BV) en stichtingen. Personenassociaties omvatten de maatschap, de vennootschap onder firma (vof) en de commanditaire vennootschap (CV).

Een vennootschap onder firma (vof) is een overeenkomst waarbij twee of meer (rechts)personen samenwerken in de exploitatie van een bedrijf om de gezamenlijke winst te delen. De vof heeft een afzonderlijk vermogen dat losstaat van het persoonlijke vermogen van de vennoten. Hoewel de vof geen rechtspersoonlijkheid heeft, wordt deze in het maatschappelijk verkeer beschouwd als een afzonderlijke rechtspersoon die zelfstandig transacties kan aangaan. Elke vennoot is hoofdelijk aansprakelijk voor de verplichtingen van de vof, wat betekent dat deze verplichtingen ook op persoonlijk niveau gelden. Schuldeisers van de vof kunnen hun vorderingen verhalen op het persoonlijke vermogen van de vennoten, en hebben voorrang boven persoonlijke schuldeisers.

Vereniging van Eigenaars (VvE)

De automatische vereniging die ontstaat tussen eigenaren van appartementsrechten bij de splitsing van een gebouw in appartementen.

Verblijvingsbeding

Bij samenwonen zonder kinderen wordt doorgaans een verblijvingsbeding overeengekomen, vastgelegd in een notarieel samenlevingscontract. Dit beding houdt in dat bij overlijden van een van beide partners, de overgebleven partner de gemeenschappelijke goederen verkrijgt, al dan niet tegen betaling van de waarde. Hierdoor kan bijvoorbeeld de langstlevende partner volledig eigenaar worden van het gezamenlijke huis of de inboedel. Een verblijvingsbeding dat niet notarieel is vastgelegd, kan achteraf nietig worden verklaard. Een notarieel vastgelegd verblijvingsbeding voorkomt dit.

Verborgen gebreken

Verborgen gebreken zijn gebreken die pas na de overdracht van een woning worden ontdekt. Geschillen over gebreken komen vaak voor bij de verkoop van woningen. De aansprakelijkheid van de verkoper hangt af van de aard van het gebrek. Als het gebrek zichtbaar was, is de verkoper meestal niet aansprakelijk omdat de koper dit had kunnen opmerken tijdens de bezichtiging of een bouwkundige inspectie.

Volgens artikel 7:17 BW moet een woning eigenschappen bezitten die de koper redelijkerwijs mag verwachten op basis van de koopovereenkomst. Deze eigenschappen zijn noodzakelijk voor normaal gebruik van de woning en mogen niet ter discussie staan. Als er onenigheid ontstaat over deze eigenschappen, wordt gekeken naar de verklaringen en gedragingen van zowel de verkoper als de koper, en wat zij redelijkerwijs van elkaar mogen verwachten.

De garantie van de verkoper dat de woning geschikt is voor normaal gebruik, wordt uitgelegd volgens het normale spraakgebruik. Belangrijke factoren hierbij zijn de staat van de woning, de ouderdom, mededelingen van de verkoper of makelaar, en rapporten over eventuele gebreken zoals asbest of bodemverontreiniging. De omstandigheden van de koopovereenkomst zijn dus van groot belang voor de verwachtingen van de koper met betrekking tot normaal gebruik.

Als de verkoper op de hoogte is van een gebrek dat relevant is voor de koper en dit niet meldt, schendt hij zijn mededelingsplicht. Deze plicht geldt zelfs als het gebrek deels zichtbaar is en de verkoper weet dat er een groter probleem is. Bijvoorbeeld, scheuren in de muur kunnen duiden op een ernstiger probleem zoals een gebrekkige fundering. In dergelijke gevallen moet de verkoper eerlijk zijn en zijn mededelingsplicht nakomen, zelfs als dit betekent dat hij het onderzoek van de koper voorbijgaat.

Als de verkoper de koper niet informeert of onjuiste informatie verstrekt, kan de verkoper de koper niet verwijten dat hij niet voldoende onderzoek heeft gedaan. Soms kan de verkoper echter met succes beweren dat de koper te weinig heeft onderzocht, waardoor de rechter de koper gedeeltelijk verantwoordelijk kan houden voor de schade. Dit komt echter niet vaak voor.

Bij oudere woningen wordt vaak een ouderdomsclausule opgenomen in de koopovereenkomst. Deze clausule stelt dat de koper lagere eisen moet stellen aan de bouwkwaliteit van de woning dan aan een nieuwe woning. Hierdoor worden de verwachtingen van de koper beperkt en wordt de verkoper gedeeltelijk vrijgesteld van aansprakelijkheid. Als de verkoper echter op de hoogte is van een gebrek of had moeten zijn, kan hij zich niet beroepen op deze clausule. In dat geval heeft de verkoper zijn mededelingsplicht geschonden en kan hij niet worden vrijgesteld van aansprakelijkheid voor het gebrek.

De verkoper draagt de woning over zonder enige bijzondere lasten of beperkingen, tenzij anders is overeengekomen tussen de verkoper en de koper. Dit is vastgelegd in de wet. De koper heeft geen onderzoeksplicht met betrekking tot dergelijke lasten. Bijzondere lasten kunnen bijvoorbeeld erfdienstbaarheden zijn die op het perceel rusten, zoals recht van overpad. Ook kan een bestemmingsplan het gebruik van de woning beperken. Als de woning is verkocht voor woondoeleinden, maar het bestemmingsplan dit gebruik verbiedt, valt dit niet onder bijzondere lasten of beperkingen volgens de Hoge Raad.

Verdelen

De regels voor de verdeling van de gemeenschap van de nalatenschap door de gezamenlijke erfgenamen, uiteengezet in afdeling 4 van titel 6 van Boek 4 van het Burgerlijk Wetboek.

Vereffenaar

De gezamenlijke erfgenamen na beneficiaire aanvaarding of de door de rechtbank benoemde vereffenaar; beiden hebben als primaire doel de schulden van de nalatenschap te voldoen, met als doel het afwikkelen van de nalatenschap.

Verjaring

Het verloop van tijd waardoor een rechthebbende zijn recht om een vordering in te stellen verliest. Dit kan zowel bevrijdend als verkrijgend zijn.

Verklaring van erfrecht

Een verklaring van erfrecht is een notariële akte waarin de volgende zaken zijn opgenomen:
-          Identificatie van de overledene en de datum van overlijden.
-          Huwelijksstatus van de overledene, inclusief informatie over het type huwelijk.
-          Eventuele eerdere huwelijken van de overledene en de reden voor de beëindiging ervan.
-          Identificatie van de kinderen van de overledene, inclusief hun levensstatus en eventuele kleinkinderen.
-          Het bestaan en de inhoud van een testament, indien aanwezig.
-          De identiteit van de erfgenamen, de omvang van hun erfdeel en hun aanvaarding van de nalatenschap.
-          Eventuele volmachten die zijn verleend en wie bevoegd is om de nalatenschap te beheren en te beschikken.

Een verklaring van erfrecht wordt opgesteld door een notaris en dient als bewijs voor de erfgenamen om hun recht op de nalatenschap te kunnen aantonen. Zelfs als het testament elders is opgesteld, kan de verklaring door ons kantoor worden verzorgd.

Een verklaring van erfrecht is noodzakelijk omdat banken bij het overlijden van een rekeninghouder de rekeningen zullen blokkeren. Om toegang tot deze rekeningen te verkrijgen, moet worden aangetoond dat de betrokkenen hiertoe gemachtigd zijn. De bank vereist daarom een verklaring van erfrecht. Ook de belastingdienst zal erom vragen voor belastingteruggaven en bij de verkoop van de woning van de overledene. Daarbij moet de notaris de beschikkingsbevoegdheid van de verkoper vaststellen. Vaak is er direct na het overlijden behoefte aan een verklaring van erfrecht om de nodige zaken af te kunnen handelen.

Vermogensrendementsheffing  

De belasting die verschuldigd is over het vermogen dat valt onder box 3 van de belastingwetgeving.

Vernietigbaarheid

Een gebrekkige rechtshandeling die aangetast kan worden op basis van bijvoorbeeld bedrog, misbruik van omstandigheden of dwaling.

Verteren  

Het interen op of opmaken van vermogensbestanddelen.

Versterferfrecht

Het wettelijke erfrecht, van toepassing in afwezigheid van een testament.

Verwachter  

Degene die een erfenis verkrijgt als gevolg van een tweetrapsmaking na het overlijden van de begunstigde erfgenaam.

Verwerping

Het ondubbelzinnig weigeren van een erfdeel.

Verwervingskosten  

Alle extra kosten die worden gemaakt bij het kopen van een huis, buiten de aankoopprijs. Dit omvat bijvoorbeeld financieringskosten, notariskosten en overdrachtsbelasting.

Verzekering, opstal  

Een verzekering die je huis beschermt tegen schade als gevolg van bijvoorbeeld brand, storm, bliksem en inbraak.

Verzorgingsplicht

De verplichtingen die echtgenoten hebben op grond van het huwelijksrecht met betrekking tot het erfrecht.

Vonnis

Een vonnis is de juridische uitspraak van de rechter na een civiel geschil tussen twee partijen waar zij niet uitkomen en dit aan de rechter voorleggen. Het vonnis vormt het sluitstuk van een gerechtelijke procedure en wordt doorgaans binnen twee weken na de zitting uitgesproken door de rechter.

In het vonnis benoemt de rechtbank de volgende punten:

1.      De feiten en omstandigheden van de rechtszaak.
2.      Het wettelijk kader.
3.      De overwegingen van de rechtbank.
4.      De uitspraak zelf.

Onderaan het vonnis worden ook de rechtsmiddelen vermeld die de partijen kunnen gebruiken om de uitspraak aan te vechten.

Er bestaan verschillende soorten vonnissen, die op verschillende manieren kunnen worden ingedeeld, zoals:

1.      Tussenvonnis: een vonnis waarbij het geding nog niet is afgesloten.
2.      Deelvonnis: een vonnis waarin gedeeltelijke eindbeslissingen worden genomen.
3.      Eindvonnis: een definitief vonnis waarmee het geding wordt afgesloten.

Vonnissen kunnen ook worden onderverdeeld op basis van het type beslissing dat wordt genomen:

1.      Toewijzend vonnis.
2.      Constitutief vonnis.
3.      Declaratoir vonnis.
4.      Condemnatoir vonnis.
5.      Afwijzend vonnis, inclusief:
a.      Niet-ontvankelijk verklaring.
b.      Declaratoir vonnis.

Verder kan een vonnis worden ingedeeld op basis van de aanwezigheid van de gedaagde en het voldoen van eventueel griffiegeld:

1.      Vonnis op tegenspraak: een vonnis waarbij de gedaagde zich heeft verdedigd.
2.      Verstekvonnis: een vonnis dat wordt uitgesproken terwijl de gedaagde niet aanwezig was tijdens de zitting.

Voogdij

Voogdij is de verantwoordelijkheid die wordt gedragen voor de zorg van een minderjarige, inclusief zijn geld en bezittingen, wanneer beide ouders zijn overleden of hun ouderlijke rechten zijn verloren.

Voorkeursrecht  

Een recht van eerste koop, onder specifieke voorwaarden, geeft het recht om als eerste een bepaald goed te kopen voordat het aan anderen wordt aangeboden.

Vooraftrek van belasting  

Een aanvraag bij de belastinginspecteur voor een beschikking waarbij de werkgever bij de loonbelastinginhouding rekening houdt met de aftrek van hypotheekrente.

Voorwaarden, huwelijkse 

Een overeenkomst tussen echtgenoten die de verdeling van hun vermogen regelt. Zonder huwelijkse voorwaarden wordt het huwelijk aangegaan in gemeenschap van goederen.

Vormerkung

Het inschrijven van een koopovereenkomst voor registergoed in de openbare registers biedt de koper bescherming tegen belemmeringen die de levering kunnen verhinderen, zoals beslagen die na de inschrijving worden gelegd.

Vrij op naam (v.o.n.)

De wettelijke kosten die gepaard gaan met de aankoop van een nieuwbouwwoning.

Vrije vestiging 

Voor dit huis is geen huisvestingsvergunning vereist om er te mogen wonen.

Vrije vloeroppervlakte 

Alle ruimte met een hoogte van minimaal 210 cm vanaf de vloer.

Vrij te aanvaarden  

De aankoop van een onbewoond huis waarbij de koper er zelf kan gaan wonen.

W

Waarborgsom

Wat houdt een waarborgsom in?

Een waarborgsom is een geldbedrag dat een huurder bij aanvang van een huurovereenkomst aan de verhuurder betaalt als garantie voor een correcte naleving van de overeenkomst. Naast huurders kunnen ook makelaars, hypotheekverstrekkers, banken en energieleveranciers een waarborgsom vragen bij het afnemen van hun diensten.

Waarborgsom bij huur

Bij huur van een woning is een waarborgsom gebruikelijk. De hoogte ervan wordt door de verhuurder vastgesteld en kent geen wettelijk maximum, hoewel rechters meestal een maximum van drie maanden kale huur als redelijk beschouwen. De standaardwaarborgsom voor een huurwoning is doorgaans één maand huur, terwijl voor bedrijfspanden dit bedrag gelijk staat aan driemaal de kale huur. Bij het beëindigen van de huurovereenkomst wordt de waarborgsom aan de huurder terugbetaald, tenzij er schade aan het gehuurde verrekend moet worden.

Waarborgsom bij koop

Bij het tekenen van een voorlopig koopcontract voor een huis kan de verkoper een waarborgsom eisen als zekerheid dat de koop doorgaat. Meestal bedraagt deze waarborgsom 10% van de koopsom. De koper moet dit bedrag binnen twee weken na het tekenen van het koopcontract aan de notaris betalen. Als de eigendomsoverdracht definitief wordt, wordt de waarborgsom terugbetaald.

Bankgarantie

Naast een waarborgsom kan ook een bankgarantie worden gebruikt als zekerheid. Bij een bankgarantie belooft de geldverstrekker om de waarborgsom over te maken als de koop niet doorgaat. Als dit gebeurt, wordt de betaalde som omgezet in een lening door de geldverstrekker.

Waarde, executie 

De executiewaarde is de geschatte waarde van een huis bij gedwongen verkoop.

Waardegrondslag  

De vastgestelde waarde van je huis vormt de basis voor de berekening van de onroerendezaakbelasting die door de gemeente wordt geheven.

Waarde, herbouw  

De herbouwwaarde is het bedrag dat nodig is om je huis opnieuw op te bouwen in geval van bijvoorbeeld brand.

Waardepeildatum  

De peildatum is de datum waarop je huis voor het laatst is getaxeerd door de gemeente in het kader van de Wet Waardering Onroerende Zaken (WOZ).

Welstandscommissie  

Een welstandscommissie beoordeelt bouwplannen en geeft advies aan de gemeente, die beslist over de bouwvergunning.

Wettelijke verdeling

In het geval dat een overledene een echtgenoot en kinderen nalaat, is de wettelijke verdeling van toepassing zoals vastgelegd in de wet: de langstlevende echtgenoot krijgt de gehele nalatenschap toegewezen, met de verplichting om de schulden van de nalatenschap op zich te nemen. Hierdoor verkrijgt de langstlevende echtgenoot volledige beschikkingsmacht over de nalatenschap. Deze verdeling leidt echter tot een situatie waarin de langstlevende echtgenoot meer krijgt dan waar hij recht op heeft, aangezien hij alles verkrijgt terwijl hij slechts recht heeft op zijn wettelijk erfdeel, dat - zoals eerder besproken - afhankelijk is van het aantal kinderen.

Dientengevolge wordt de langstlevende echtgenoot overbedeeld, resulterend in een schuld van de langstlevende aan de kinderen, ook wel een overbedelingsschuld genoemd. Op hun beurt hebben de kinderen een niet-opeisbare (al dan niet rentedragende) vordering op de langstlevende ouder ter hoogte van hun erfdeel. Deze vordering van de kinderen wordt pas opeisbaar bij het overlijden, hertrouwen of faillissement van de langstlevende echtgenoot. Tot die tijd hebben de kinderen dus geen toegang tot hun erfdeel, waardoor de langstlevende ouder in het huis kan blijven wonen en geld van de nalatenschap kan gebruiken voor dagelijkse kosten.

Het verschil tussen het oude en het nieuwe erfrecht is merkbaar. Sinds de invoering van het nieuwe erfrecht op 1 januari 2003, is de wettelijke verdeling van kracht, die ervoor zorgt dat de langstlevende echtgenoot of geregistreerde partner beter financieel wordt verzorgd. Bovendien beperkt het huidige erfrecht de rechten van de kinderen, in tegenstelling tot het oude erfrecht waarin de kinderen direct na het overlijden recht hadden op hun erfdeel, wat in sommige gevallen tot financiële problemen voor de langstlevende echtgenoot of geregistreerde partner kon leiden.

Werkgeversverklaring  

Een werkgeversverklaring is een verklaring van een werkgever die nodig is voor de inschrijving bij een verzekering, ten behoeve van een van zijn werknemers.

Werkelijke rente  

De effectieve rente is de werkelijke renteopbrengst voor de bank, inclusief afsluitprovisie en het moment van rentebetaling.

Wet Voorkeursrecht Gemeenten  

De voorkeursrecht gemeente is een wet die soms aan de verkoper de verplichting oplegt om een registergoed als eerste aan te bieden aan de gemeente.

Wet Waardering Onroerende Zaken (WOZ) 

De Wet WOZ, afkorting voor Wet waardering onroerende zaken, regelt de vaststelling van de waarde van woningen en andere onroerende zaken in Nederland. De basis voor het bepalen van de WOZ-waarde van een huis is de geschatte marktwaarde op de peildatum: 1 januari van het voorgaande jaar. Gemeenten maken gebruik van verkoopcijfers en kenmerken van de woning, zoals locatie, grootte en oppervlakte, om deze waarde te berekenen. De WOZ-waarde blijft een jaar geldig en is openbaar, waardoor elke huiseigenaar gemakkelijk de waarde van zijn woning kan vergelijken met die van andere woningen.

Aangezien de hoogte van de WOZ-waarde van invloed is op verschillende aspecten, is het essentieel dat deze waarde accuraat is. Gemeenten, waterschappen en de Belastingdienst gebruiken de WOZ-waarde als basis voor het innen van diverse belastingen. Gemeenten hanteren deze waarde bijvoorbeeld voor de onroerendezaakbelasting (ozb), afvalstoffenheffing en soms rioolheffing. De Belastingdienst gebruikt de WOZ-waarde voor onder andere de inkomstenbelasting (via het eigenwoningforfait), schenkbelasting en erfbelasting voor woningen. Een hogere WOZ-waarde resulteert vaak in een hogere belastingaanslag. Bij de aan- of verkoop van een huis kan de WOZ-waarde een rol spelen in de onderhandelingen. Een verkoper heeft bijvoorbeeld baat bij een hoge WOZ-waarde, omdat dit kan resulteren in een lagere hypotheekrente, doordat het risico voor de geldverstrekker afneemt. Je kunt de WOZ-waarde zelf controleren en opvragen, aangezien deze gegevens openbaar zijn.

Wilsrecht

Wilsrechten in het erfrecht geven kinderen het recht om in bepaalde situaties de eigendom van goederen uit de nalatenschap op te eisen. Deze wilsrechten kunnen bij testament worden uitgesloten.

Woningborg certificaat  

Meer dan één miljoen woningen zijn gebouwd met een Woningborg-certificaat, en dat is geen toeval, want deze certificaten bieden zekerheid. Belangrijke risico's die komen kijken bij de bouw of verbouwing van een nieuwbouwwoning of transformatieproject worden afgedekt met een Woningborg-certificaat.

Bovendien is het certificaat vaak vereist voor het verkrijgen van een hypotheeklening en verplicht wanneer je een hypotheek met Nationale Hypotheek Garantie (NHG) afsluit voor je woning.

Het certificaat biedt twee vormen van bescherming:

1.      Tijdens de bouw beschermt het je tegen de gevolgen van een faillissement van je contractpartner.

Het biedt een vangnet voor het geval je contractpartner bouwtechnische gebreken niet kan herstellen na drie maanden na de oplevering, om welke reden dan ook (bijvoorbeeld faillissement). Als je contractpartner weigert te herstellen, heb je ook een vonnis van de Raad van Arbitrage nodig, en moet de hersteltermijn die in dat vonnis is vastgesteld zijn verstreken.

Woonhuisverzekering 

Alternatieve term voor opstalverzekering.

Woonlasten, netto  

De daadwerkelijke uitgaven die worden gedaan voor een huis nadat alle aftrekposten, bijtellingen en andere kosten zijn verrekend.

Z

Zaaksvervanging  

Het vervangen van een object door een ander object.

Zakelijke belastingen

Belastingen zoals onroerendezaakbelasting en waterschapsheffingen, evenals mogelijk riool- en precariorechten die op een woning kunnen rusten.

Zekerheidstelling

Het aanbieden van een bezit als onderpand voor de nakoming van een verplichting.

Zekerheidsrechten

Hypotheekrecht en pandrecht.

Zuivere aanvaarding

Onvoorwaardelijke acceptatie van een erfdeel; dit houdt in dat men zonder voorbehoud instemt met de rechten en plichten van de overledene, wat ook betekent dat men aansprakelijk kan worden gesteld met het persoonlijke vermogen voor schulden die de omvang van de nalatenschap overschrijden.

Zware vereffening

De wettelijke afwikkeling die wordt uitgevoerd door een vereffenaar die door de rechtbank is aangesteld (in tegenstelling tot een informele afwikkeling, die doorgaans wordt uitgevoerd door de gezamenlijke erfgenamen).